Izbor i priprema: Č. Đurđić

Na današnji dan 1775. rođena je engleska književnica Džejn Ostin, čije je djelo početkom 20. vijeka svrstano među pisce  “velike tradicije”. Smatra se najčitanijim romanopiscem među autorima koji su stvarali prije viktorijanskog perioda. Poznata djela: “Razbor i osjećanje”,”Gordost i predrasuda”, “Mensfildski park”, “Ema”, “Nagovaranje”.

1859 – Umro je njemački filolog Vilhelm Grim, koji je s bratom Jakobom sakupio i objavio čuvene priče i bajke za djecu. S bratom je radio i na istraživanju njemačkog jezika, folklora i kulture, a sam se bavio izučavanjem spomenika starog njemačkog jezika.

1888 – U Lihtembergu, u Njemačkoj, rođen je Gerhard Gezeman, njemački slavista koji je odigrao značajnu posredničku ulogu između naše i njemačke književnosti i kulture. Prevodio je naše narodne pjesme, kao i djela Stjepana Mitrova Ljubiše, Marka Miljanova, Stojana Cerovića i Sima Šobajića na njemački, te pisao o našoj književnosti u našim i njemačkim publikacijama. Napisao je značajno djelo “Životne forme Crnogoraca”,  prevedeno u izdanju cetinjskog “Oboda” 1968. pod nazivom “Čojstvo i junaštvo starih Crnogoraca”.

1916 – Ubijen je ruski monah i pustolov Grigorij Raspućin, koji je, kao tobožnji vidovnjak i čudotvorac, uspio da se nametne za osobu od povjerenja posljednjem ruskom caru Nikolaju II i njegovoj ženi, carici Aleksandri. Ubila ga je grupa oficira da bi spasili ugled monarhije.

1917 – Rođen je engleski pisac Artur Čarls Klark, popularizator astronautike i autor čuvenih naučno-fantastičnih romana, među kojima su najpoznatiji  “2001: Odiseja u svemiru”, “3001: konačna Odiseja”, “Kraj djetinjstva”.

1921 – Umro je francuski kompozitor Kamij Sen Sans, klavirski virtuoz i dirigent, jedan od osnivača Društva za njegovanje i unapređivanje francuske muzike. Njegov ogromni opus obuhvata muzička djela svih vrsta među kojima su najpoznatije opera “Samson i Dalila” i kompozicija za kamerni sastav “Karneval životinja”.

1995 – Savjet bezbjednosti Ujedinjenih nacija dao je NATO snagama ovlašćenje da preuzmu nadležnost nad mirovnim operacijama u Bosni. Time je okončana misija UNPROFOR-a i stvoreni pravni uslovi da NATO počne misiju nadgledanja sprovođenja mira u Bosni.

2005  – Na Bulevaru svetog Petra Cetinjskog, preko puta crnogorske Skupštine, postavljen je spomenik posljednjem crnogorskom suverenu, kralju Nikoli I Petroviću. Spomenik kralja Nikole na konju, rad akademskog vajara Rista Radmilovića, otkrio je tri dana kasnije, 19. decembra, predsjednik crnogorske Vlade Milo Đukanović.

2005 – Američki predsjednik Džordž Buš prihvatio je, poslije više sedmica neizvjesnosti, amandman senatora Džona Mekejna o zabrani okrutnog, nečovječnog i ponižavajućeg ophođenja prema strancima osumnjičenim za terorizam.

2008 – Ministri  prosvjete Crne Gore i Albanije Sreten Škuletić i Fatos Beja potpisali su sporazum o naučnoj i tehnološkoj saradnji između dvije zemlje. Sporazumom je, između ostalog, predviđena razmjena studenata i profesora, ali i zajedničko pojavljivanje i učešće u projektima iz oblasti obrazovanja, energetike, poljoprivrede i turizma.

2008 – U  Danilovgradu je otvoren savremeni Forenzički centar, opremljen za sve vrste vještačenja potrebnih u radu policije u otkrivanju krivičnih djela. Centar su otvorili direktor uprave policije Veselin Veljović, premijer Milo Đukanović i šef delegacije Evropske komisije u Podgorici Leopold Maurer.

2008 – U Zagrebu je, u 42. godini, umro hrvatski prozni pisac i pjesnik mlađe generacije Simo Mraović. Objavio je šest zbirki pjesama, roman “Konstantin bogobojazni“ i zbirku kratkih eseja “Bajke za plažu”.

2009 – U Moskvi je, u 53. godini, umro Jegor Gajdar, takozvani arhitetka ruskih tržišnih rerformi. Tokom samo nekoliko mjeseci ranih 90-ih sproveo je drastične promjene u ruskoj ekonomiji, ukidajući državnu kontrolu cijena i prodajući državnu imovinu, čime je na ruševinama komunističke planske privrede utemeljio tržišnu ekonomiju.

2010 – Vlada Crne Gore usvojila je strategiju o saradnji s dijasporom, kojom se obavezala da štiti prava crnogorskih državljana u inostranstvu i unapređuje njihovu komunikaciju s matičnom državom.

2010 – Na sceni Crnogorskog narodnog pozorišta premijerno je izveden „Gorski vijenac“ Petra II Petrovića Njegoša, u režiji slovenačkog reditelja Diega de Brea. Bila je to četvrta postavka poznatog Njegoševog djela u Crnogorskom narodnom pozorištu i prva u režiji reditelja izvan Crne Gore.

2011 – Posljednji američki vojnici napustili su Irak nakon završetka osmogodišnje vojne misije poslije invazije kojom je Sadam Husein uklonjen s vlasti.

2012 – Na Evropskom prvenstvu za rukometašice, održanom u Beogradu od 4. do 16. decembra, zlatnu medalju osvojile su crnogorske reprezentativke – zlatne lavice, pobijedivši u finalnoj utakmici reprezentaciju Norveške, olimpijskog i svjetskog prvaka, 34:31

2012 – Većina Crnogoraca na posljednjem popisu u Srbiji izjasnila se kao Srbi, što je iz Ministarstva vanjskih poslova Crne Gore objašnjeno kao posljedica asimilacije, ali i podjela crnogorskih nacionalnih organizacija u Srbiji. Na drugoj strani, ambasador Srbije u Crnoj Gori Zoran Lutovac protumačio je to u intervjuu TV Atlas promjenom sadržaja crnogorstva u odnosu na ranija vremena kada su zajednički bili jezik, kultura i ostalo. U Srbiji, prema najnovijem popisu stanovništva, živi 38.052 Crnogorca, što je 44,2 odsto manje nego 2002.

2012 – Na parlamentarnim izborima u Japanu ubjedljivu pobjedu osvojila je opoziciona Liberalna demokratska partija Šinza Abea. Premijer te zemlje Jošihiko Noda podnio je ostavku na mjesto predsjednika Demokratske partije preuzevši odgovornost za poraz stranke na izborima.

Na današnji dan dogodilo se i sljedeće:

1920 – U jednom od najtežih zemljotresa u svijetu, u kineskoj provinciji Gansu poginulo je oko 180 hiljada ljudi.

1953 – U Gradskom narodnom pozorištu u Titogradu premijerno je izvedena komedija u pet činova pod nazivom “Šuma”, tekst Aleksandra Nikolajeviča Ostrovskog u režiji Vasilija Šćućkina. Uloge su tumačili: Julka Cvejanov, Marica Stilinović, Marija Jovanović, Miloš Mošorinac, Dušan Baltić i drugi.

1992 – U Nikšiću je, u okviru privatnog preduzeća “Aniz”, izašao prvi broj nezavisnog lista “Onogošt standard”. List je u početku izlazio petnaestodnevno, potom mjesečno, a kasnije kao nedjeljnik. Uz gradske teme, “Onogošt standard” je objavljivao i aktuelnosti iz političkog života. Glavni i odgovorni urednik lista bio je Rajko Zorić.

1993 – Šest  zemalja članica Evropske unije: Velika Britanija, Njemačka, Francuska, Italija, Holandija i Danska, uprkos protivljenju Grčke, priznalo je Bivšu jugoslovensku republiku Makedoniju.

2011 – Nakon osamnaest godina pregovaranja, Rusija je primljena u Svjetsku trgovinsku organizaciju.

2011 – Desetine hiljada djece bile su žrtve seksualnog zlostavljanja u institucijama rimokatoličke crkve u Holandiji od 1945, saopštila je jedna nezavisna komisija u toj zemlji, kritikujući zataškavanje i praksu ćutanja crkve. Crkveni lideri izjavili su da zbog rezultata istrage osjećaju sramotu i žalost i ponudili, kako je saopšteno, „iskreno izvinjenje“, te da nijesu krivi samo počinitelji nego i crkvene vlasti.