VLASTI SJEVERNE MAKEDONIJE

Vlasti Sjeverne Makedonije odlučile su da, nakon desetak godina tajnog djelovanja, prizemlje i rasformiraju jedinicu državne bezbjednosti opremljenu izraelskim bespilotnim letjelicama Hermes 450, u okviru velike reforme do koje je došlo zbog zloupotreba tajne službe u nedavnoj prošlosti.

Kako navodi portal Balkanska bezbjednosna mreža (www.balkansec.net), do sada nije bilo poznato da u sastavu sjevernomakedonske policije uopšte i postoji tim sa bespilotnim letjelicama.

Riječ je o veoma respektabilnim letjelicama koje su mogle da lete do 300 kilometara od kontrolne stanice i da ostanu u vazduhu do 20 časova, što je resurs kakav nema većina oružanih snaga u regionu.

Sistem bezbjednosti Sjeverne Makedonije nalazi se u procesu velikih reformi zbog zloupotreba tajne službe u nedavnoj prošlosti. Zbog toga je odlučeno da se i jedinica bespilotnih letjelica rasformira i njeni pripadnici dobili su nova radna mjesta.

Neki od njih, nezadovoljni promjenom statusa, progovorili su za medije, pa je cijela priča posredstvom televizije Telma došla do javnosti.

“Jedini put kada su letjelice ove tajne jedinice mogle da se vide javno bio je međunarodni aeromiting na slovačkom vojnom aerodromu Silač 2013. godine. Na vertikalnom stabilizatoru Hermesa 450 stajala je makedonska zastava. Ta pojava ostala je nezapažena ili su novinari koji su je videli procijenili da je bolje da sami sebe cenzurišu u vrijeme čvrste vlasti VMRO-DPMNE”, dodaje taj portal.

Balkanska bezbjednosna mreža dodaje da su letjelice Hermes 450, osim za političke namjene, korišćene i u oružanim sukobima sa albanskim ekstremistima i da su se u praksi pokazali kao vrijedno tehničko sredstvo makedonske policije.

One su korišćene u akciji izviđanja terena prilikom neutralisanja ekstremista takozvane Kumanovske grupe koji su u aprilu 2015. godine izveli prepad na pograničnu policijsku stanicu Gošince, kao i u maju iste godine u antiterorističkoj akciji “Divo naselje”, kada je stradalo osam makedonskih policajaca i 10 terorista.

“Kontroverzni dio istorije službe Hermesa 450 je praćenje pojedinaca i političkih događaja kao što su demonstracije koja nijesu bila po volji tadašnjih vlasti. U aferama koje su se nizale tokom vladavine partije VMRO-DPMNE jedna od najneugodnijih za vlasti bilo je objavljivanje navoda o nezakonitom masovnom prisluškivanju građana”, dodaje portal.

U tekstu se navodi da je od 2018. godine pokrenuta duboka reforma bezbjednosnog sistema, pa je ukidanje tajne jedinice bespilotnih letjelica uslijedilo kao neka vrsta kolateralne štete.

Letjelice su prizemljene i čekaju dalju sudbinu, a kadrovi su dijelom premješteni u novu Agenciju za nacionalnu bezbjednost, dok su neki tehničari dobili posao na helikopterima MUP-a.