PANEL DEBATA

Nova metodolodija pristupanja je nastala na osnovu naučenih lekcija iz prethodnih proširenja i može predstavljati dodatan podsticaj za zemlje koje teže članstvu u Evropskoj uniji, da intenziviraju reforme u oblastima koje su ključne za napredak, ocijenjeno je na panel debati „Nova metodologija u procesu pristupanja EU: prednosti i nedostaci“.

Generalni sekretarijat Vlade Crne Gore je, u okviru projekta EU4ME, koji finansira EU, organizovao ovu panel debatu s ciljem pojašnjenja novog pristupa u politici proširenja.

Glavni pregovarač Aleksandar Drljević je poručio da Vlada još uvijek razmatra predloženu metodologiju, navodeći da će se, nakon konsultacija sa pregovaračkom strukturom i partnerima iz EK, odrediti prema njoj.

„Ovo je dokument koji ohrabruje sve nas u ovom pocesu, da je politika proširenja, kao jedna od najuspješnijih politika EU, opet na listi prioriteta EK i Evropskog parlamenta. Zbog toga smatram da može da bude dodatni podsticaj za sve nas, ali i opomena da u određenim oblastima intenziviramo aktivnosti. Ovo je proces cjelokupnog društva i u EU ćemo ući svi, ne samo pojedinac ili Vlada“, rekao je on.

Pema riječima Drljevića, metodologija Crnoj Gori ne donosi ništa posebno epohalno u odnosu na staru, jer samo ističe stvari koje su već bile definisane i šalje jasnu političku poruku EU da žele intenzivniji pregovarački proces.

Predsjednik Odbora za evropske integracije Skupštine Crne Gore Slaven Radunović istakao je da će Crna Gora brže doći do cilja ako se u taj proces svi uključe.

„Do nove metodologije je došlo jer se dva glavna poglavlja nijesu razvijala adekvatnom brzinom. Mislim da nova metodoloja može da pomogne, jer omogućava da Crna Gora, u poglavljima u kojima je dostigla izvjesne standarde po kriterijumima EK, može brže da se uključi u sistem rada EU i da pristupi nekim fondovima, što će omogućiti građanima da osjete neki benefit“, kazao je on.

Radunović smatra da će Vlada, u skladu sa ranijom praksom prihvatanja preporuka, prihvatiti i novu metodologiju, ocjenjujući da glavni problem leži u nepostojanju volje da se poglavlja 23 i 24 privedu kraju i krene u ozdravljenje institucija.

Crna Gora ima sve sadržano u svojoj pregovaračkoj poziciji

Predsjednica Crnogorske panevropske unije prof. dr Gordana Đurović ističe da se nova metodologija temelji na naučenim lekcijama prethodnih proširenja, uključujući i dosadašnja iskustva Crne Gore i Srbije, i da treba da se posmatra kao način za unapređenje pregovora.

„Analitički je pristup da se predlog nove metodologije uporedi sa pregovaračkom pozicijom Crne Gore. Ako napravite takvu analizu, možemo zaključiti da Crna Gora ima sve sadržano u svojoj pregovaračkoj poziciji“, rekla je ona.

Pojasnila je da se dvije trećine nove metodologije odnose na one države koji tek počinju proces pregovora, a ne na Crnu Goru. „Ovim se kreira jedna vrsta pozitivne konkruencije, što je uvijek zdravo, blagotvorno i može biti pozitivno za bilo koji pregovarački tim. Naša pregovaračka pozicija je dosta jasna i mislim da na tim temeljima možemo da očekujemo novu energiju u procesu, kad se politika proširenja ponovo aktuelizovala“.

Izvršna direktorka NVO Centar za građansko obrazovanje Daliborka Uljarević smatra da je interes Crne Gore da prva kaže da hoće da primijeni novu metodologiju, ali u potrebnom modifikovanom obliku cijeneći integracionu fazu u kojoj se nalazi, a posebno u odnosu na druge države regiona.

„Crna Gora se pridružuje EU, a kad se pridružujete jednom klubu, ne određujete vi pravila, možete ih prihvatiti ili ne, i od toga zavisi dinamika pristupanja. U pregovaračkoj strukturi ima sjajnih ljudi koji rade jako puno, ali se to ne vidi dovoljno zato što se u ključnim oblastima vladavine prava poništava napredak. Nova metodologija prepoznaje da su u političkoj volji i problem i rješenje”, rekla je ona.

Uljarević je saglasna da nova metodologija ne donosi ništa revolucionarno, ali da unosi veći stepen discipline i da joj se teško principijelno protiviti, ističući da su suštinske reforme, a ne tehnički dio ovog procesa, izazov.