AGENTI GRU-A

Prema informacijama francuskog Monda, istrazivacka hajka bez presedana, koju su, u proljece 2018. preduzele britanske, francuske i svajcarske kontra-obavjestajne sluzbe i njihovi partneri, posebno americki, omogucila je da se napravi lista petnaest ruskih oficira vojno-obavjestajne sluzbe (GRU).

Ovi clanovi iste jedinice, specijalizovani za ubistva, kretali su se Evropom od 2014. do kraja 2018. godine.

Sve navedene obavestajne sluzbe su se mobilisale poslije napada dva agenta GRU-a koji su upotrijebili novicok (novitchok) – neurotoksicnu supstancu poznatu jos iz sovjetskog doba – 4. marta 2018, u Salzberiju, na jugu Engleske, protiv Sergeja Skripalja, bivseg kolege koji je presao na Zapad.

Pozadinska baza i logistika

Taj veliki lov, kome je znacajno doprinijela i Glavna uprava za unutrasnju bezbjednost (DGSI), pokazao je da su petnaest oficira GRU-a, prolazili i boravili u Francuskoj u tom periodu. Neki u vise navrata a neki jednom ili dva puta.

Oni su stizali iz Londona, Moskve, Spanije ili Svajcarske. Mjesto Heksagon (Francuska) im je posluzio kao ,,bezbjedna” etapa prije nego sto se ovi agenti, prekaljeni ilegalci, ne upute na konacnu destinaciju.

Ovi ljudi su redovno boravili u istoj zoni Gornje Savoje, u gradovima kao Anemas, Evijan ili Samoni, i u izolovanijim mjestima. Prije nego sto bi stigli tamo, uglavnom su slijetali na aerodrom Ruasi ili onaj u Lionu, a jednom u Nici, prije nego sto bi proveli noc u hotelu u Kanu (Primorske Alpe) i vrlo cesto u Zenevi. Tamo su iznajmljivali auto da bi stigli u Gornju Savoju.

Iako su jos uvijek otvorena brojna pitanja, ovaj pogranicni region sa Svajcarskom, prema francuskoj kontra-obavjestajnoj sluzbi, sluzio je kao pozadinska i logisticka baza oficira GRU-a za akcije sirom Evrope.

Do danas nije utvrdena ni jedna akcija ove GRU jedinice u samoj Francuskoj. Postojanje ,,baznog kampa” u ovom regionu, moze biti objasnjenje zasto ruske sluzbe nijesu zeljele da privlace paznju lokalnih vlasti operisuci na francuskom tlu.

Ubistva i sabotaze

Ovih petnaest agenata pripada jedinici 29155, iz 161. Centra za specijalnu obuku GRU. Ova institucija je obucavala u vrijeme hladnog rata kadrove komunisticke gerile u Aziji, Africi i Centralnoj Americi.

Pretvoren, poslije pada Berlinskog zida, u servis za ilegalne akcije, ovaj servis pocinje da vrsi ubistva, sabotaze ili jos opskurnije akcije kao sto pokazuju ,,kutije mrtvih pisama”, (dead letter box) sredstvo komunikacije tajnih agenata u svijetu. Njihov modus operandi, dosta netipican u svijetu spijunaze, objasnjava udruzivanje napora u potrazi za ovim ljudima.

Iako je u martu 2018. godine propao pokusaj trovanja gospodina Skripalja, on je za London i njegove saveznike, djelovao kao cin hemijskog rata i ozbiljna provokacija. Vrlo opasni otrovni proizvod je, poslije upotrebe, bio odbacen u jednom parku, sto je poslije nekoliko nedjelja uzrokovalo smrt jedne zene, a vise osoba je bilo prinudeno da zatrazi ljekarsku pomoc.

Ovo je, takode, bila prva upotreba hemijskog oruzja u Evropi poslije Drugog svjetskog rata. Praksa, opasna za siroku publiku koja ilustruje ekstremnu agresivnost Rusije i nepostuje, ionako vrlo elasticna, pravila svijeta tajni.