ZVANIČNIK ZA ROJTERS

NATO izmješta dio svojih oficira za obuku iz Iraka, saopštio je u utorak zvaničnik Alijanse.

“Preduzimamo sve mjere predostrožnosti da bismo zaštitili svoje ljude, što podrazumijeva i provremeno premještanje dijela osoblja unutar i izvan Iraka”, rekao je zvaničnik agenciji Rojters.

Misija NATO u Iraku, koju čini nekoliko stotina oficira za obuku, savjetnika i osoblja za podršku iz članica 29-člane alijanse i partnerskih zemlja, uključuje vojno i civilno osoblje.

Pojedine zemlje odlučile su da povuku svoje snage iz Iraka, a mnoge su upozorile svoje građane da ne putuju na Bliski istok zbog tenzija nakon što je u američkom napadu kod bagdadskog aerodroma ubijen iranski general Kasem Sulejmani.

METEŽ NA SAHRANI

U metežu koji je danas nastao u pogrebnoj povorci na sahrani iranskog generala Kasema Solejmanija u Kermanu poginulo je 56 osoba, a više od 200 je povrijeđeno, javili su iranski mediji novi bilans stradalih.

Metež je nastao pošto su se hiljade ljudi okupile u Kermanu da isprate Solejmanija, kog su SAD ubile u petak u napadu bespilotnom letjelicom na aerodromu u Bagdadu.

Iranske vlasti su, poslije meteža, odgodile sahranu Solejmanija, navodeći kao razlog bezbjednosne rizike zbog okupljanja velikog broja ljudi. Novo vrijeme sahrane nije objavljeno.

Za sada nema podataka šta je dovelo do meteža. Na snimcima iz Kermana, rodnog grada Solejmanija, vide se mrtvi koji leže na putu i uspaničeni ljudi.

Iranska državna televizija prenijela je riječi direktora Hitne pomoći Irana Piroseina Kulivanda da je u metežu poginulo 56 osoba, a da je povrijeđeno 213.

U Teheranu, glavnom gradu Irana, juče se više od milion ljudi okupilo da oda počast Solejmaniju i drugim vojnim zvaničnicima poginulim u napadu američkog drona u Bagdadu.

Ubistvo Solejmanija, po mnogima drugog najmoćnijeg čovjeka u Iranu, znatno je podiglo tenzije između Vašingtona i Teherana i ugrijalo atmosferu širom Bliskog istoka.

U Iranu mnogi pozivaju na osvetu Vašingtonu zbog ubistva Solejmanija, dok je predsjednik SAD Donald Tramp u subotu zaprijetio da će gađati 52 lokacije “veoma važne za Iran i iransku kulturu”, poslije čega su SAD u saveznoj državi Juta započele vježbu sa 52 borbena aviona.

Lider Revolucionarne garde Irana Hosein Salami jutros je pred hiljadama ljudi u Kermanu zaprijetio da će “zapaliti” mjesta koja imaju podršku SAD, na šta je masa odgovorila uzvicima: “Smrt Izraelu!”.

Salami je hvalio dostignuća Solejmanija kog je opisao kao ključnog čovjeka za podršku palestinskim grupama, jemenskim pobunjenicima iz pokreta Huti, i šiitskim paravojnim jedinicama u Iraku i Siriji.

Agencija Tasnim javila je danas da je Iran razradio 13 planova za osvetu Solejmanija i citirala riječi sekretara iranskog Vrhovnog savjeta bezbjednosti Alija Šamkanija da bi i najslabiji od tih planova bio “istorijska noćna mora” za SAD.

“Ako američki vojnici ne napuste naš region dobrovoljno, mi ćemo učiniti nešto da njihova tijela budu iznijeta u horizontalnom položaju”, rekao je Šamkani.

SJUTRA

Ruski predsjednik Vladimir Putin potvrdio je da će sjutra u Turskoj prisustvovati ceremoniji puštanja u rad gasovoda Turski tok.

“Putin će sjutra boraviti u radnoj posjeti Turskoj, odnosno Istanbulu, kako bi prisustvovao ceremoniji puštanja u rad gasovoda Turski tok”, navodi se u saopštenju na zvaničnom sajtu ruskog predsjednika.

Putin će tokom posjete Turskoj razgovarati s turskim predsjednikom Redžepom Erdoganom o pitanjima daljeg razvoja rusko-turske saradnje i hitnim međunarodnim pitanjima, uključujući situaciju u Siriji i Libiji, prenosi B92.

U Turskoj će sjutra svečano biti puštena u rad dionica gasovoda Turski tok, kojom će gas od ruske Anape do turskog mjesta Kijikej ići cijevima ispod Crnog mora.

Svečanom otvaranju će, prema ranijim najavama domaćina, Erdogana, prisustvovati veliki broj zvaničnika, uključujući Putina i bugarskog premijera Bojka Borisova.

Jedan krak gasovoda dopremaće gas u Tursku, a drugi preko Bugarske u Srbiju i Mađarsku.

PORTORIKO

U zemljotresu magnitude 6,4 na ostrvu Portoriku danas je poginuo jedan čovjek, a mnogi su povrijeđeni.

Dio Portorika zbog potresa nema struje.

Poginuo je jedan 73-godišnjak na koga se srušio zid dok je spavao. Po neptpunim izvještajima, osmoro ljudi je povrijeđeno u istom mjestu.

Zemljotres se dogodio u 4:24 ujutro (08:24 GMT) kraj južne obale ostrva, saopštio je Američki institut za geofiziku (USGS), koji je korigovao prvobitno mjerenje sa magnitude 6,6 na 6,4.

Obim štete nije poznat.

Portoriko je od 28. decembra pogodio niz zemljotresa magnitude manje od današnjeg.

Po lokalnim medijima, najviše štete ima u četiri grada na jugu ostrva gdje se srušila i jedna crkva, a stanovništvo se uspaničilo.

Vlasti su potvrdile da su oštećeni dalekovodi na jugu ostrva i najavile da bi struja trebalo da se stigne već tokom dana, “ako se ne pojave drugi veći problemi”.

Zemljotres magnitude 5,8 je u ponedjeljak izazvao nestanke struje i veliku štetu na zgradama.

U AUSTRALIJI

Australijski vatrogasci iskoristili su današnje zahlađenje da pokušaju da spriječe širenje skoro 200 šumskih požara, koji gore na jugoistoku zemlje.

U međuvremenu, kako prenosi Rojters, prijavljeno je da su dva muškarca nestala danas u Novom Južnom Velsu.

Policija ih nije identifikovala, ali je saopštila da je jedan od njih 70-ogodišnji muškarac.

Premijer Skot Morison trebalo bi da se sastane sa izvršnim direktorima osiguravajućih kompanija i banaka kako bi razgovarao o krizi u zemlji.

Savjet za osiguranje u Australiji povećao je danas procjenu štete od požara na više od 485 miliona dolara, uz upozorenje da se očekuje da će ona dodatno porasti nakon što bude omogućen pristup i drugim oblastima zahvaćenim požarima.

U požarima, koji su zahvatili više od osam miliona hektara zemlje, oblast skoro veličine Austrije, stradalo je 25 osoba, dok su hiljade domova uništene.

34. DAN ŠTRAJKA

Francuski premijer Eduar Filip izrazio je danas nadu da će sa sindikatima postići kompromisno rješenje o reformi penzija zbog koje u cijeloj zemlji više od mjesec dana traju protesti i štrajk željeznice.

“Otvoren sam za razgovor o mnogim temama”, rekao je Filip prije početka sastanka sa sindikatima.

Premijer je pozitivno ocijenio predlog sindikata CFDT koji se založio za organizovanje “konferencije finansiranja” penzionog sistema umjesto sadašnjeg predloga zakona o novom univerzalnom sistemu isplata penzija.

U Francuskoj je danas 34. dan štrajka željeznice koji je paralizovao dio zemlje, kao i sam Pariz.

DEBATA U NJUJORKU

Šef iranske diplomatije Muhamed Džavad Zarif izjavio je danas da ga je generalni sekretar UN Antonio Gutereš upozorio da američke vlasti odbijaju da mu izdaju vizu za dolazak na zakazanu debatu u sjedištu UN u Njujorku.

Zarif je rekao da mu je Gutereš prenio da je državni sekretar SAD Majk Pompe rekao da SAD “nemaju vremena da mu izdaju vizu i da to neće ni učiniti”.

“Generalni sekretar je Pompeu odgovorio da Iran ima pravo da učestvuje na otvorenom zasijedanju” svih članica UN u četvrtak o poštovanje Povelje UN, rekao je Zarif.

Neizdavanje vize je “znak pometnje američke vlade i Trampovog režima”, rekao je Zarif i dodao da je u debati u Njujorku htio da pomene “zločine Amerike”.

Napetost između Irana i SAD se znatno pojačala zbog ubistva iranskog generala Kasema Solejmanija u petak u američkom napadu u Iraku.

SAD kao zemlja-domaćin sjedišta UN načelno imaju obavezu da ekspeditivno izdaju vize predstavnicima članica UN koji dolaze na sastanke.

Američke vlasti su u septembru kasnile u davanju viza delegaciji Irana za zasijedanje Generalne skupštine UN. U toj delegaciji su bili Zarif i predsjednik Irana Hasan Rohani.

OKONČANA KRIZA

Parlament Španije danas je tijesnom većinom izabrao lidera socijalista Pedra Sančesa za premijera nove vlade, čime je okončana gotovo jednogodišnja politička kriza u četvrtoj po veličini ekonomiji evrozone.

Za izbor Sančesa, dosadašnjeg premijera i lidera vladajuće Španske socijalističke radničke partije (PSOE), glasalo je 167 poslanika, protiv je bilo 165, dok je 18 bilo uzdržano.

U prvom krugu glasanja u nedjelju, Sančes nije dobio podršku 176 od 350 poslanika, što se i očekivalo, zbog čega mu je danas, u drugom krugu, bilo dovoljno da dobije prostu većinu – više glasova za nego protiv.

PSOE će predvoditi manjinsku vladu u kojoj će joj partner biti ljevičarska koalicija Ujedinjene možemo (Unidas podemos) Pabla Iglesijasa.

Španci su u 2019. dva puta glasali na vanrednim parlamentarnim izborima. Socijalisti su i u aprilu i u novembru osvojili najviše glasova, ali ne i apsolutnu većinu mandata.

Poslije izbora održanih 10. novembra, Sančes je postigao koalicioni sporazum s koalicijom Ujedinjene možemo s kojom socijalisti zajedno imaju 155 od 350 mjesta u parlamentu, a za apsolutnu većinu nedostaje im 21 poslanik.

Sančes je u petak postigao dogovore sa više malih stranaka koje su obećale da će u drugom krugu glasanja biti uzdržane i tako omogućiti da Sančes bude reizabran za premijera.

Lider PSOE je postao premijer u junu 2018. pošto je parlament izglasao nepovjerenje konzervativnoj vladi Marijana Rahoja, a na čelu tehničke vlade bio je nešto manje od godinu dana.

Nova Sančesova vlada biće prva koaliciona u Španiji od obnove demokratije 1978. godine, tri godine poslije smrti dugogodišnjeg fašističkog diktatora Franciska Franka.

U STAMPEDU

Broj poginulih u metežu nastalom tokom sahrane ubijenog generala Kasema Sulejmanija porastao je na 40, a povrijeđenih na 230.

Iranska televizija je citirala šefa iranske hitne službe koji je potvrdio da je u incidentu u Kremanu, rodnom gradu generala Sulejmanija, bilo povrijeđenih i mrtvih ljudi, ali za sada nijesu poznati detalji o žrtvama.

Televizija je prenijela da je iranska hitna služba saopštila da ima stradalih i povrijeđenih u gužvi, prenosi AP.

Na fotografijama koje je objavila državna televizija, vidi se više hiljada ljudi okupljenih na ulicama grada, mnogi od njih obučeni u crno, u znak žalosti za ubijenim generalom, prenosi Rojters.

POMOĆ TENISERA

Teniser Novak Đoković odgovorio je na poziv koleginice Marije Šarapove i poručio da će i on donirati 25.000 dolara kao pomoć Australiji, u kojoj već nedjeljama gore požari.

Šarapova je na Tviteru napisala da se, tokom januara, njen dom već 15 godina nalazi u Australiji i dodala da joj se srce cijepa kada gleda kako vatra uništava zemlju, porodice, zajednice i životinje.

Teniserka je rekla da svoju donaciju želi da započne sa 25.000 dolara i upitala Novaka da li želi da se pridruži. Srpski teniser je odgovorio na poziv i poručio da se pridružuje sa istom sumom novca. 

“Uz tebe smo Australijo”, napisao je Đoković na Tviteru.

Ranije su pomoć žrtvama u Australiji ponudili Nik Kirjos, Ešli Barti i drugi sportisti. Pjevačica Pink obećala je donaciju od pola miliona eura.