DIJABETES

Fizicka aktivnost i pravilna ishrana najvazniji su u prevenciji dijabetesa. U Crnoj Gori, prema procjenama, izmedu 50 i 55 hiljada ljudi boluje od te bolesti, a pretpostavka je da je taj broj veci, jer mnogi imaju dijabetes, ali to ne znaju.

To je kazao direktor Interne klinike Klinickog centra Crne Gore (KCCG), internista endokrinolog, Sreten Kavaric, u Poliklinici KCCG-a gdje su, povodom 14. novembra Svjetskog dan borbe protiv dijabetesa, organizovane zdravstveno-promotivne aktivnosti mjerenja nivoa secera u krvi i krvnog pritiska.

Kavaric je podsjetio da su preporuke 150 minuta fizicke aktivnosti tokom sedmice i setnje srednje-brzim hodom.

“Drugi vazan parametar je prevencija gojaznosti. Zdrav nacin ishrane je obicno ugraden u sve dijete. Radi se o velikom broju obroka, tri glavna i dvije uzine. Radi se o mjeri u kolicini hrane. Veoma je znacajno da gradani znaju da namirnice koje konzumiramo nose odredenu sposobnost da povecaju nivo secera u krvi”, pojasnio je Kavaric.

Pozeljno je, kako je rekao, da se u ishrani nadu namirnice sa srednjim ili nizim glikemijskim indeksom.

“Jednako vazi i za voce. Kivi, pomorandze, mandarine, jagode, maline, jabuke su pozeljan izbor. Voce bi moglo biti dobar izbor umjesto slatkisa. Vrlo jednostavan princip izmjene zivotnog stila moze dovesti do prevencije gojaznosti, a samim tim i dijabetesa, koji je u visokom procentu udrzen sa prethodnim viskom kilograma”, rekao je Kavaric.

On je kazao da se crvena mesa sve manje preporucuju u svakodnevnoj ishrani.

“Akcenat se stavlja na izvor proteina iz voca i povrca. Malo se zna da ljesnici i bademi mogu biti izvor proteina. Takode, kuvano bjelance moze biti izbor proteina. Zdravi stilovi zivota nisu fantazija, nego proizvod dugogodisnjih studija i preporuka”, objasnio je Kavaric.

Prema njegovim rijecima, danas ima mnogo ketogenih dijata u kojima postoji monotonost u primjeni odredenih namirnica i insistiranje na samo jednoj vrsti namirnica.

Prema posljednjem zvanicnom podatku iz Registra Instituta za javno zdravlje iz 2013. godine, kako je rekao, u Crnoj Gori ima oko 33.500 dijabeticara.

Glavna sestra Interne klinike KCCG-a Sanja Minic, smatra da je pravilna ishrana temelj za lijecenje i pacijentima se savjetuje vise obroka tokom dana, kao i da budu rasporedeni ravnomjerno.

“Moraju da vode racuna o kolicini i vrsti hrane. Osim pravilne ishrane za lijecenje dijabetesa bitna je i fizicka aktivnost. Pacijentima savjetujemo da ona bude sat vremena nakon uzimanja terapije. To je lagana setnja, voznja bicikla, plivanje, umjereni sport. Ako se bavi fizickom aktivnoscu koja zahtjeva veci napor, onda pacijentu savjetujemo da uzme jaci obrok da ne bi doslo do hipoglikemije”, objasnila je Minic.

Za lijecenje dijabetesa, kako je pojasnila, bitno je i pravilno uzimanje terapije, odnosno pravilna aplikacija insulina i mjerenje glikemije.

“Glikemija se mjeri prije dorucka i dva sata nakon obroka u toku dana. A ne kao sto se cesto radi, odmah nakon obroka i onda vrijednosti nisu pouzdane i tacne”, kazala je Minic.

Ona je rekla da je napravljen edukativni materijal u kojem se govori o riziku za nastanak depresije i o tome moze li depresija biti izazvana dijabetesom.

Svjetski dan borbe protiv dijabetesa obiljezava se od 1991. godine, a utemeljile su ga Medunarodna federacija dijabeticara (IDF) i Svjetska zdravstvena organizacija (SZO).

Za Dan borbe protiv dijabetesa, odreden je dan rodenja Fredericka Bantinga, medicinskog naucnika koji je bio jedan od pronalazaca inzulina i prvi koji je primijenio lijek na ljudima.

0 comments

You must be logged in to post a comment.

  • FOTO: Pogledajte plate po programu Evropa sad 2
    on 18/07/2024 at 14:11

    Svi zaposleni u Crnoj Gori, njih oko 300 hiljada, kroz program Evropa sad 2 imaće uvećane zarade, saopštio je premijer Milojko Spajić.

  • Kockarska politika koja vrijeđa zdrav ekonomski razum
    on 18/07/2024 at 13:06

    Iz Socijaldemokrata Crne Gore ističu da su predstavljene mjere u okviru program "Evropa sad 2" bez uporišta u ekonomskoj praksi i logici i da vrijeđaju zdrav razum. Naglašavaju i da njime nijesu ispunjena obećanja data u predizbornoj kampanji.

  • Milović: Pokrenuta spirala potpunog uništenja crnogorske ekonomije
    on 18/07/2024 at 12:38

    Poslanik DPS-a u Skupštini Crne Gore Nikola Milović, kazao je da je pokrenuta spirala sloma javnih finansija i potpunog uništenja crnogorske ekonomije.

  • "Formirati tim i vidjeti kome treba subvencionisanje putarine"
    on 18/07/2024 at 12:24

    Izvršni direktor kompanije Monteput d.o.o. Milan Ljiljanić pozvao je da Opština Bar, zajedno sa MZ Crmnica, delegira predstavnike koji bi mogli dati doprinos pronalaženju održivog rješenja na zahtjeve mještana za oslobađanje od plaćanja putarine kroz tunel Sozina. Namjera je, kako navodi, da zajedno prepoznaju kategorije stanovništva sa toga područja, koji imaju potrebu za subvencionisanjem putarine.

  • Prosječna zarada 1.000 eura od oktobra, Fond PIO neće biti ukinut
    on 18/07/2024 at 12:15

    Predstavnici Vlade Crne Gore predstavili su program "Evropa sad 2". Premijer Milojko Spajić kazao je na pres konferenciji da će prosječna zarada u Crnoj Gori uskoro biti 1.000 eura, dok će sve penzije od januara sljedeće godine biti uvećane za 50 - 60 eura.

  • Napadač na Trampa bio sumnjiv Tajnoj službi, ali su ga „izgubili“ u masi
    on 18/07/2024 at 11:25

    Tajna služba je atentatora na Donalda Trampa označila kao "sumnjivog" samo sat vremena prije nego što je pucnjava počela, ali ga je izgubila u gomili, rekli su zvaničnici bezbjednosnih snaga na saslušanju u Kongresu.

  • SMATSA 13. jula opslužila rekordan broj letova iznad Crne Gore i Srbije
    on 18/07/2024 at 10:57

    Kontrola letjenja Srbije i Crne Gore (SMATSA) u subotu 13. jula opslužila je 4.095 letova u vazdušnom prostoru iznad Srbije i Crne Gore, što predstavlja najveći broj letova ostvaren u jednom danu, od kada se pružaju usluge letjenja na ovim prostorima. Rekordan broj letova zabilježen je tokom prethodna dva vikenda, obavještavaju u Ministarstvu saobraćaja.

  • "Umanjenje doprinosa za penzije imaće razarajuće posledice"
    on 18/07/2024 at 10:16

    Stvari postaju ozbiljne i opasne - umanjenje doprinosa za penzije (PIO fond) će imati razarajuće i dugoročno loše posledice po finansije Crne Gore, saopštio je poslanik Građanskog pokreta URA Miloš Konatar.

  • Za dva i po mjeseca izrečene kazne u iznosu od 928.500 eura
    on 18/07/2024 at 10:00

    Od 1. maja do 16. jula ove godine poreski inspektori izvršili su 1.489 provjera regularnosti poslovanja poreskih obveznika i utvrdili nepravilnosti kod 201 poreskog obveznika, saopšteno je iz Poreske uprave (PU). Po tom osnovu, kako su kazali, izdato je 275 prekršajnih naloga, sa izrečenim novčanim kaznama u iznosu od 928.500 eura.

  • "Spajić doprinio unapređenju standarda višestruko više od onih koji su vladali tri decenije"
    on 18/07/2024 at 08:19

    Nekadašnji ministar finansija i aktuelni premijer, Milojko Spajić, je doprinio unapređenju životnog standarda višestruko više od onih koji su vladali tri decenije, saopštio je generalni sekretar Pokreta Evropa sad (PES), Boris Pejović.