JOVANOVIĆ

Nije sporno svešteno zakonodavstvo iskonske Kristove crkve već imperijalne ambicije Srbije i necrkveno djelovanje njene Srpske pravoslavne crkve (SPC), jer to je de facto Crkva Srbije ocijenio je analitičar, istraživač Vladimir Jovanović.

On je to kazao komentarišući odgovor poglavara SPC u Crnoj Gori mitropolita Amfilohija predsjedniku Vlade Dušku Markoviću na poziv da sjednu za sto i razgovaraju o Zakonu o slobodi vjeroispovijesti.

Mitropolit crnogorsko-primorski u načelu je prihvatio poziv premijera, ali i bio izričit da SPC neće prihvatiti Zakon bez temeljnih izmjena.

“Irinej Gavrilović i njegov Sinod SPC se u Srbiji nominalno drže zavještanja Sv. Jovan Zlatoustog, da je „dužnost episkopa pokoravanje državnoj vlasti” (Chrysost, hom. 21,1). No, Amfilohije ovdje poziva: „Dolje Vlada”! I dobija aplauze sabraće iz Beograda”, podsjeća Jovanović.

Ukoliko Amfiohije sada tvrdi da Zakon “negira i likvidira viševjekovni neprekinuti istorijski kontinuitet pravnog subjektiviteta i imovinska prava prvenstveno naše Crkve”, on bi, kategoričan je Jovanović, makar za javnost, morao da dokaže taj kontinuitet navodeći bar jedan provjerljivi izvor.

“Amfilohije, niti bilo koji autoritet iz SPC, još nijesu predočili utemeljenje svojih tvrdnji da je Zakon o slobodi vjeroispovijesti sporan sa stanovišta crkveno-kanonskoga i običajnoga prava Istočno-pravoslavne crkve. To je prethodni, a prema mom mišljenju i najvažniji uslov za eventualno osporavanje Zakona, osobito za kvalifikaciju daj e on “anticrkveni“. Da postoji takva odredba u Zakonu, ja bih prvi bio protiv ovoga Zakona”, kategoričan je Jovanović.

U nomokanonu ili sveštenome ustavu (krmčiji) Istočno-pravoslavne crkve, objašnjava on, dopušta se vlasništvo države nad sakralnim objektima.

“To je i milenijumska eklisiološka praksa, takođe i u praksa Crkve u Crnoj Gori. Prema učenju Crkve, država je takođe Božja ustanova, a svaka vlast je od Boga. Jer, „neka znadu živi, da Višnji vlada carstvom ljudskim, i daje ga kome hoće” (Dan. 4,17; 5,21)”, ističe Jovanović.

Crkvom se, kaže, upravlja po nomokanonu, a ne po nečijem voluntarizmu.

“Po nomokanonu država je takođe subjekt crkvenoga prava. Nomokanon dopušta da crkve i manastiri mogu biti u vlasništvu države takvu situaciju, na primjer, imamo u Rusiji ili u Grčkoj. I sad, šta je sporno da to bude i u Crnoj Gori, osobito ako je tako bilo za doba Crnojevića ili Petrovića-Negoša”, pita Jovanović.

Konstatuje da „nije sporno svešteno zakonodavstvo iskonske Hristove crkve već imperijalne ambicije Srbije i necrkveno djelovanje njene SPC, jer to je de facto Crkva Srbije”.

“Irinej Gavrilović i njegov Sinod SPC se u Srbiji nominalno drže zavještanja Sv. Jovan Zlatoustog, da je „dužnost episkopa pokoravanje državnoj vlasti” (Chrysost, hom. 21,1). No, Amfilohije ovdje poziva: “dolje vlada”! I dobija aplauze sabraće iz Beograda! Ukoliko Amfiohije sada tvrdi da Zakon „negira i likvidira viševjekovni neprekinuti istorijski kontinuitet pravnog subjektiviteta i imovinska prava prvenstveno naše Crkve”, on bi, makar za javnost, morao da dokaže taj kontinuitet navodeći bar jedan provjerljivi izvor. Od kad postoji njegova Mitropolija crnogorsko-primorska”, naglašava Jovanović.

Ne da ne postoji vijekovima, navodi on, nego je osnovana 24. novembra 1931. godine i svega sedam godina je ta eparhija starija od Amfilohija.

“SPC je nešto starija: osnovana je 17. juna 1920. a tek dvije godine docnije je priznata za kanonsku. To su činjenice imamo osnvačke akte i SPC i Amfilohijeve eparhije i tomos izz 1922. godine”, kaže Jovanović.

Amfilohije se u jučerašnjem pismu, dodaje on, opet netačno predstavlja u svojstvu „arhiepiskopa cetinjskog mitropolita crnogorsko-primorskog i egzarha Najsvetijeg Trona Pećkoga”.

“Takva titula ne postoji, čak ni u Ustavu SPC. Sinod ili Sabor Crkve Srbije ga nikad tako ne titulišu može se i to provjeriti. Sinod SPC, prije par dana, upravo tako ga nije u svom saopštenju titulisao, već samo mitropolit crnogorsko-primorski. Nakon zasijedanja Sinoda u „proširenom sastavu” navodi se da su „razmatrani pravni koraci koji će, uz saglasnost Sinoda sa Patrijarhom na čelu, biti preduzeti pred Ustavnim sudom Crne Gore”, podsjeća Jovanović.

Ističe da je bitna činjenica da o svakom potezu Amfilohija mora konačnu riječ dati Sinod ili Sabor u Beogradu.

“Amfilohije je samo jedan od četrdesetak arhijereja SPC bez ikakve posebne autonomije. U Crnoj Gori Amfilohiju pridaju značaj koji on nema unutar SPC. Možda se radi o nečemu o čemu se spekuliše ohrabrivanju ambicija Amfilohija da se odvoji od Beogradske patrijaršije? Ali, Amfiiohije je zavisan od Beograda. Ukoliko se, po procjeni tamošnjih crkvenih vlasti, na bilo koji način ogriješi o SPC, biće izložen sankcijama: lišiće ga katedre, možda i raščiniti. Kako su ga postavili na Cetinje, tako ga mogu i maci. Isto tako, podrška njegovim “litijama“ zavisi od mobilizacije svih resursa ovdašnje srpske i proruske opozicije, od finansijske, medijske i druge podrške iz inostranstva i od ovdašnjih filijala centara moći van Crne Gore”, zaključuje Jovanović.

0 comments

You must be logged in to post a comment.

  • "Veličanje Đurišića direktno vrijeđanje žrtava i njihovih potomaka"
    on 05/05/2025 at 07:24

    Savjet muslimanskog naroda Crne Gore izrazilo je duboku zabrinutost povodom izjave mitropolita crnogorsko-primorskog Joanikija u kojoj se veliča ratni zločinac Pavle Đurišić, i najoštrije osudilo takvu poruku koja dolazi od vjerskog poglavara najvišeg ranga.

  • U prevrtanju turističkih brodova u Kini poginulo najmanje devet osoba
    on 05/05/2025 at 07:13

    Četiri broda prevrnula su se u rijeci Vu usljed iznenadnog nevremena koje je pogodilo jugozapad Kine, devet osoba je poginulo, a najmanje jedna vodi se kao nestala, javili su danas državni mediji.

  • Vazduh veoma dobrog kvaliteta u pet gradova
    on 05/05/2025 at 06:55

    Portal RTCG svakodnevno objavljuje najnovije podatke o kvalitetu vazduha u Crnoj Gori, kako biste bili informisani o stanju u vašem gradu.

  • Mjestimično mokri putevi, mogući sitni odroni
    on 05/05/2025 at 06:50

    Na putevima u Crnoj Gori saobraćaj se obavlja po mjestimično mokrim kolovozima. Duž klisura i usjeka iz Auto moto saveza Crne Gore skreću pažnju na moguće sitnije odrone. Neophodno je da vozači voze oprezno, smanjenom brzinom i vožnju prilagode uslovima i stanju na putu.

  • U Peruu oteto i ubijeno 13 ljudi koji su radili za kompaniju rudnika zlata
    on 05/05/2025 at 06:38

    U Patazu, 900 kilometara od Lime, ​​proglašeno je vanredno stanje zbog nasilja izazvanog "zlatnom groznicom"

  • U Rumuniji krajnja desnica dominira u prvom krugu predsjedničkih izbora
    on 05/05/2025 at 06:25

    Kandidat se promijenio, ali krajnja desnica ostaje na čelu: pet mjeseci nakon šokantnog otkazivanja prvog kruga predsjedničkih izbora, Rumunija je na novom glasanju u nedjelju potvrdila svoj nacionalistički zaokret.

  • Pijaca u Andrijevici, uprkos donacijama, još nije u funkciji
    on 05/05/2025 at 06:14

    Kapije moderne stočne pijace u Andrijevici, izgrađene prije deceniju i po sredstvima međunarodnih donacija, sa ciljem da pospješi razvoj stočarstva u Gornjem Polimlju, zaključane su i poslije toliko vremena. Tačnije rečeno, ovaj vrijedni komunalni objekat nikada nije proradio.

  • Ruta na Zapadnom Balkanu postala "najteža" za migrante
    on 05/05/2025 at 06:07

    Fronteks, agencija Evropske unije za zaštitu spoljnih granica, u novom izvještaju navodi da je došlo do pada broja migranata koji ilegalno prelaze granice EU za 31 odsto u prvom kvartalu 2025. u poređenju s istim periodom prošle godine.

  • Selu Timar treba i vode i struje, ostaje samo onaj ko nema gdje
    on 05/05/2025 at 05:57

    Kada selo nema dovoljno vode, a slaba je struja i loš put, onda se teško može govoriti o povećanju poljoprivredne proizvodnje. Selo Timar kod Šavnika, pogotovo njegov gornji dio, nema dovoljno vode. Prioritet je izgraditi pojilište za stoku, a ljeto brzo stiže, priča nam domaćin Miljan Bulatović koji skoro dvije decenije zimuje u Nikšićkoj Dragovoj Luci. Za desetak dana izdiže sa stokom u Timar.

  • "Manjak prihoda posljedica nedostatka stranih direktnih investicija"
    on 05/05/2025 at 05:48

    Budžetski prihodi za prva tri mjeseca niži od planiranih za 13 miliona eura. Ekonomski analitičar Predrag Zečević ocjenjuje da je to zabrinjavajuće, te da je manjak prihoda posljedica nedostatka stranih direktnih investicija.

  • "Manjak prihoda posljedica nedostatka stranih direktnih investicija"
    on 05/05/2025 at 05:48

    Budžetski prihodi za prva tri mjeseca niži od planiranih za 13 miliona eura. Ekonomski analitičar Predrag Zečević ocjenjuje da je to zabrinjavajuće, te da je manjak prihoda posljedica nedostatka stranih direktnih investicija.

  • Poslije pet godina kapije autobuske stanice u Beranama uskoro se otvaraju
    on 04/05/2025 at 11:24

    Kapije autobuske stanice u Beranama napokon će biti otvorene narednih dana, saopštio je za Radio Crne Gore predsjednik opštine Đole Lutovac. Odustalo se od ranije ideje da se osnuje opštinsko preduzeće koje će gazdovati stanicom o davanju u zakup ili javno-privatnom partnerstvu, što im je savjetovano, navodi Lutovac, pregovara se sa dva zainteresovana pravna lica.

  • Za hranu ide trećina primanja, a za dostojanstven život potrebno 2.000 eura mjesečno
    on 04/05/2025 at 10:09

    Prema analizi Demostata u Crnoj Gori se za hranu izdvaja oko 30 odsto primanja. Kad je riječ o regionu, ista analiza pokazuje da u prosječnoj potrošnji najveći udio troškovi ishrane imaju u Srbiji, više od 40 odsto. U Sloveniji se za hranu izdvaja 18,8 odsto primanja, u Hrvatskoj 27.

  • Jugopetrolu i druga pumpa na auto-putu
    on 04/05/2025 at 08:48

    Državni Monteput je na tenderu za dugoročni zakup državne imovine i izgradnju benzinske pumpe na odmorištu Gornje Mrke na auto-putu Smokovac-Mateševo, izabrao ponudu kompanije Jugopetrol.

  • Rudnik uglja zakupio asfaltnu bazu bivše Vektre Jakić
    on 04/05/2025 at 06:15

    Otvaranjem novih pogona u pljevaljskom Rudniku uglja nastojaće da što bezbolnije prevaziđu predstojeći proces pravedne tranzicije koji ih očekuje nakon zatvaranja Termoelektrane Pljevlja. Poslovnom transformacijom kompanije predviđeno je nekoliko sasvim novih djelatnosti, a koristiće se sopstvena radna snaga.

  • Svakog mjeseca na bolovanju oko 15 odsto ukupnog broja radnika
    on 03/05/2025 at 18:44

    Prošle godine je za refundaciju bolovanja iz državnog budžeta isplaćeno 9 i po miliona eura. Kako na bolovanje ne bi mogao da ide ko poželi, bez stvarne potrebe, Fond za zdravstveno osiguranje od nedavno je izmijenio pravilnik, pa će svi osiguranici ubuduće moći retroaktivno da otvore bolovanje u roku od pet, umjesto dosadašnjih tri dana.

  • Manja površina korišćenog poljoprivrednog zemljišta
    on 03/05/2025 at 16:02

    Korišćeno poljoprivredno zemljište u prošloj godini iznosi 248,23 hiljade hektara, što je 5,8 odsto manje u odnosu na 2023, pokazuju preliminarni podaci Monstata.

  • Odbor direktora Regionalnog vodovoda usvojio godišnji izvještaj o radu
    on 03/05/2025 at 09:02

    Odbora direktora Regionalnog vodovoda Crnogorsko primorje, jednoglasno je usvojio godišnji izvještaj o radu ovog tijela za 2024. godinu, navodi se u saopštenju tog preduzeća.

  • Ponude za zakup crnogorskih aerodroma naredne sedmice
    on 03/05/2025 at 07:00

    Ponude za zakup crnogorskih aerodroma dostavljaju se do kraja naredne sedmice, a sredinom sljedeće predstavnici Vlade i opština Tivat i Zeta potpisuju sporazum o upotrebi novca od koncesija. U sindikatu tog preduzeća smatraju da je cijeli postupak netransparentan, da se i pored obećanja, kako kaže za naš Radio predsjednik sindikata Damjan Radulović, dovodi u pitanje poštovanje postojećeg kolektivnog ugovora, koji je, prema njegovim riječima nezakonit. Stava je i da je pravi trenutak da poslanici podrže inicijativu Unije slobodnih sindikata i donesu Zakon o zaštiti privrednih subjekata u državnom vlasništvu, koji bi obezbijedio da se u slučaju promjene vlasničke strukture u preduzeću organizuje referendum.

  • Privrednicima predstavljeni ključni programi podrške
    on 02/05/2025 at 20:00

    Ključni programi podrške privredi za ovu godinu, koji se odnose na razvoj privrede, jačanje zanatstva i podsticanje inovacija, predstavljeni su privrednicima u Privrednoj komori (PKCG).