PODACI NASA

Prema podacima NASA, tokom proteklih godinu dana Zemlji se priblizilo oko hiljadu asteroida, ali su svi prosli pored planete na bezbjednom rastojanju.

Godisnje, u prosjeku, sedam svemirskih tijela stigne do Zemljine povrsine. Ona ne izazivaju ozbiljna razaranja, ali mogu da izazovu strah, kao u slucaju Celjabinskog meteorita. Tokom nama poznate geoloske istorije, bilo je manje od deset katastrofalnih sudara Zemlje sa asteroidima.

Pod ledenim pokrovom Antarktika, u oblasti Vilksove zemlje, nalazi se ogroman krater precnika oko 500 kilometara. Americki naucnici su 2009. godine, na osnovu analize podataka sa satelita “Grejs”, zakljucili da je rijec o krateru koji se obrazovao u sudaru svemirskog tijela i Zemlje, pise Sputnjik.

Prema procjenama strucnjaka, to se dogodilo prije oko 250 miliona godina, sto se poklapa sa najvecim masovnim pomorom na Zemlji – permskim (poslednji period paleozoika).

Tada je nestalo 96 odsto morskih i 73 odsto kopnenih kicmenjaka. To je jedini put u istoriji nase planete kada je doslo i do masovnog izumiranja insekata: nestalo je gotovo 83 odsto vrsta iz te klase.

Zivotinje, medutim, nisu uginule momentalno. Prema istrazivanju Masacusetskog univerziteta, izumiranje je trajalo oko 60.000 godina.

Kineski naucnici, ipak, smatraju da je taj period bio znatno kraci i da je 90 odsto vrsta nestalo tokom nekoliko hiljada godina. Uzroci su bili vulkanska zima, efekat staklene baste i povecanje kiselosti okeanske vode – rezultat naglog povecanja vulkanske aktivnosti na teritoriji danasnjeg Sibira.

Postoje, naravno, i alternativne teorije o masovnom izumiranju tokom perma: iznenadna eksplozija metana, promena hemijskog sastava morske vode, pa cak i pad drugog asteroida – na teritoriji danasnje Australije.

Nestanak dinosaurusa

Mnoge vrste dinosaurusa takode su mogle da nestanu sa Zemlje zbog ogromnog asteroida koji je pao prije 66 miliona godina na poluostrvo Jukatan, u savremenom Meksiku. Tada je na tom mjestu bilo more duboko najmanje 30 metara.

Prema istrazivanju medunarodne grupe naucnika, udar asteroida o morsko dno bio je uporediv sa eksplozijom deset atomskih bombi. Mocni cunamiji visoki po nekoliko stotina metara pogodili su kopno. Zapalile su se sume, a pozari su se sirili hiljadama kilometara.

Iz stena u koje je udario asteroid isparili su minerali koji sadrze sumpor, zbog cega se u atmosferi naslo najmanje 325 milijardi tona te supstance. To je izazvalo globalno zahladenje.

Dinosaurusi, leteci gusteri, brojni mekusci i mnoge druge zivotinjske vrste nisu prezivjele tu kataklizmu. Uginulo je 16 odsto porodica morskih zivotinja, kao i 18 odsto porodica kopnenih kicmenjaka.

Pre oko 34 miliona godina planeta je ostala bez 15 odsto svih vrsta zivotinja. U okeanu je izumrlo najvise drevnih vrsta kitova, a na kopnu je katastrofa najvise pogodila kopitare.

U knjizi Sergeja Visnjevskog iz Instituta za mineralogiju i petrografiju Ruske akademije nauka navedena je hipoteza o tome da je izumiranje bilo rezultat naglog zahladenja, izazvanog padom dva asteroida odjednom: u Sjevernoj Americi i u Sibiru.

Analiza stijena iz tog geoloskog perioda je pokazala da su u pocetku srednje godisnje temperature rasle, a da je zatim doslo do jakog zahladenja. Vremenski se ono poklapa sa padom asteroida.

Prema misljenju geologa sa univerziteta u Kaliforniji i Teksasu, poslije udara nebeskih tijela o Zemlju, zbog ogromne kolicine prasine, atmosfera je postala manje prozracna za sunceve zrake, zbog cega je doslo do globalnog zahladenja. Nisu sve zivotinje mogle da se prilagode nagloj promeni klime, sto je dovelo do njihovog izumiranja.

Nebeska platina

Jedno od posljednjih velikih izumiranja dogodilo se prije oko 13.000 godina. Tada je planeta zauvjek ostala bez mamuta, velikih bizona i gigantskih lenjivaca. Jedan od razloga je ledeno doba, za koje se zna na osnovu analize ledenih jezgara Grenlanda.

Americki naucnici su 2007. godine iznijeli hipotezu da je ledeno doba rezultat pada asteroida ili komete na Zemlju. Dvanaest godina kasnije to je potvrdeno, i to na osnovu proucavanja koncentracije platine na nekoliko tacaka planete. Stvar je u tome sto ovaj metal u velikim kolicinama sadrze meteoriti: ako ga ima mnogo u stenama, moze se govoriti o kosmickom udaru.

Strucnjaci su pronasli sloj sa povisenim sadrzajem platine u Juznoj Africi, na Grenlandu, u Zapadnoj Aziji, Juznoj i Sjevernoj Americi i u Evropi. Svi slojevi su datirani na isti period — prije 12.680 godina.

0 comments

You must be logged in to post a comment.

  • Zeleno svjetlo za nadogradnju zgrade tehničkih fakulteta
    on 25/06/2024 at 09:03

    Ministarstvo prostornog planiranja, urbanizma i državne imovine, Direktorat za sprovođenje državnih smjernica u oblasti arhitekture, prema zahtjevu Univerziteta Crne Gore (UCG), izdalo je saglasnost na idejno arhitektonsko rješenje za rekonstrukciju i nadogradnju dijela objekta tehničkih fakulteta (Lamela C).

  • Četiri radna dana nedeljno: kakva su iskustva u Nemačkoj?
    on 25/06/2024 at 09:02

    Kompanija za čišćenje tepiha, građevinska firma, marketinška agencija… To su samo neka od preduzeća koja učestvuju u do sada najvećem istraživanju u Nemačkoj u vezi s uvođenjem četvorodnevne radne sedmice. „Četiri dana“ je radni naziv tog eksperimenta. A kako i u kojem obliku će smanjiti radno vreme zaposlenima, to je od početka bilo prepušteno samim firmama, odnosno njihovom rukovodstvu.

  • "Obrazovanje jedini preduslov za uspjeh u životu"
    on 25/06/2024 at 08:52

    Predsjednik države Jakov Milatović upriličio je u Vili Gorica prijem za istaknute učenike i đake srednjih škola generacije 2023/2024. On je istakao, da posvećenost obrazovanju i želja za napredovanjem koju je ova generacija pokazala, služe kao inspiracija ne samo njihovim vršnjacima, već i svima nama.

  • Džulijan Asanž na slobodi posle nagodbe sa Amerikom
    on 25/06/2024 at 08:45

    Posle pet godina provedenih u zatvoru u Londonu, Asanž na slobodi posle nagodbe sa američkim vlastima koje su tražile njegovo izručenje.

  • Abazović: Rekordna je prošla a ne 2019. godina
    on 25/06/2024 at 08:39

    Iako je nova Vlada do sada uspješno izbjegavala da izađe javno sa podacima, sada je zvanično stigla potvrda onoga što smo stalno najavljivali, a to je da je prošla sezona bila najbolja kada je riječ o turističkom prometu u istoriji Crne Gore, kazao je predsjednik Građanskog pokreta URA Dritan Abazović.

  • Upravni sud: Vlada nezakonito razriješila Brđanina
    on 25/06/2024 at 08:39

    Upravni sud usvojio je žalbu bivšeg direktora Uprave policije Zorana Brđanina, saznaje Portal RTCG.

  • Pronađeni Izraelci za kojima se tragalo na Biogradskoj gori
    on 25/06/2024 at 08:30

    Službi zaštite i spašavanja Kolašin sinoć je oko 21 sat i 30 minuta prijavljeno da je troje izraelskih državaljana izgubljeno u Nacionalnom parku Biogradska gora. Brzom intervencijom vatrogasaca - spasilaca i dva nadzornika oni su pronađeni u reonu Strugovi, kazao je Portalu RTCG Boško Šuković iz Službe zaštite i spašavanja Kolašin.

  • Poništeno rješenje Vlade o smjeni Valentine Pavličić
    on 25/06/2024 at 08:24

    Upravni sud usvojio je tužbu bivše zastupnice Crne Gore pred Evropskim sudom za ljudska prava Valentine Pavličić i poništio rješenje Vlade kojim je prestao njen mandat. Vlada se obavezuje da isplati Pavličić 400 eura na ime nadoknade troškova.

  • Pojačana frekvencija saobraćaja na važnim putevima
    on 25/06/2024 at 08:08

    U Crnoj Gori danas se očekuju visoke temperature i pojačana frekvencija vozila na važnim putevima, saopštili su iz Auto moto saveza (AMSCG) i savjetovali opreznu vožnju prilagođenu vremenskim i saobraćajnim uslovima.

  • Diskografske kuće u SAD tuže muzičke AI servise
    on 25/06/2024 at 08:07

    Velike američke diskografske kuće odlučile su u ponedjeljak da zbog kršenja autorskih prava tuže Suno i Udio, firme koje generišu pjesme uz pomoć vještačke inteligencije, navodeći da ovi muzički startapi iskorišćavaju snimljena djela poznatih umjetnika - od Čaka Berija do Maraje Keri.

  • DPS: Kriza vlasti u Danilovgradu
    on 25/06/2024 at 12:21

    Ukupna situacija u Crnoj Gori, a posebno kriza vlasti u Podgorici direktno se odražava i na funkcionisanje vlasti u Danilovgradu, tvrde iz Demokratske partije socijalista u tom gradu.

  • Spajić: Od “rak rane” do povratka na put uspjeha
    on 25/06/2024 at 12:06

    Komentarišući jučerašnje optimistične izjave zvaničnika u Briselu o Crnoj Gori, premijer Milojko Spajić kazao je da evropski partneri prepoznaju i vrednuju napredak Vlade.

  • "Crna Gora tradicionalno posvećena izbjeglim i raseljenim licima"
    on 25/06/2024 at 11:58

    Crna Gora je tradicionalno posvećena izbjeglim i raseljenim licima, želeći da na svaki mogući način ublaži patnje i probleme sa kojima se oni suočavaju. To je, u razgovoru sa predstavnikom UNHCR-a u Crnoj Gori Žan-Ivom Bušardijem, poručio predsjednik Skupštine Crne Gore Andrija Mandić.

  • Brzina zatvaranja poglavlja zavisi isključivo od Pogorice
    on 25/06/2024 at 11:45

    Međuvladina konferencija koja će sjutra biti održana sa Crnom Gorom znak je da je zemlja značajno napredovala tokom posljednjih godina u ispunjavanju zahtjeva EU i dobar je signal za cijeli region. To je dopisniku iz Brisela saopštio jedan visoki EU diplomata, koji je zahtijevao anonimnost.

  • Istorijski trenutak koji Crna Gora i EU moraju iskoristiti
    on 25/06/2024 at 10:17

    Na sastanku sa ministrom turizma, ekologije, održivog razvoja i razvoja sjevera Vladimirom Martinovićem, ministar za savezne, evropske i međunarodne poslove, debirokratizaciju i opunomoćenik savezne pokrajine Hesen na saveznom nivou, Manfred Pentz, istakao je da će Crna Gora predstavljati obogaćenje za Evropsku uniju i da je došao istorijski trenutak koji Crna Gora i EU moraju zajedno iskoristiti.

  • "Relaksirano čekam razvoj situacije, sjednica u Beranama u narednih 10 dana"
    on 25/06/2024 at 10:11

    Sjednica lokalnog parlamenta u Berana danas definitivno neće biti nastavljena, već se to desiti u narednih sedam do deset dana, kazao je odbornik Demokrata Damjan Ćulafić, koji je prema koalicinom sporazumu, trebao da zamijeni dosadašnjeg predsjednika Opštine Berane.

  • Do jeseni možemo očekivati dva do tri nova politička subjekta
    on 25/06/2024 at 09:56

    Programski direktor Udruženja za odgovorni i održivi razvoj Marko Pejović smatra da do jeseni možemo očekivati dva do tri nova politička subjekta.

  • Ništa od sjednice u Beranama, nije bilo kvoruma
    on 25/06/2024 at 09:26

    Današnja sjednica lokalnog parlamenta u Beranama nije održana zbog nedostatka kvoruma. Kako je kazao predsjednik SO Berane Milun Rmuš, na današnjoj sjednici se nisu pojavili odbornici parlamentarne većine.

  • Saglasnost sa zvaničnicima EU oko važnosti političke stabilnosti Crne Gore
    on 25/06/2024 at 09:15

    Delegacija Bošnjačke stranke, predvođena predsjednikom Ervinom Ibrahimovićem, učestvovala je na sjednici političke Skupštine Evropske narodne partije (EPP) koja je održana u sjedištu EPP-a u Briselu.

  • Abazović: Rekordna je prošla a ne 2019. godina
    on 25/06/2024 at 08:39

    Iako je nova Vlada do sada uspješno izbjegavala da izađe javno sa podacima, sada je zvanično stigla potvrda onoga što smo stalno najavljivali, a to je da je prošla sezona bila najbolja kada je riječ o turističkom prometu u istoriji Crne Gore, kazao je predsjednik Građanskog pokreta URA Dritan Abazović.