OTVARANJE VEČERAS

Grupna izložba pod nazivom “Snaga žene”, organizovana povodom 8. marta, otvorena je večeras u galeriji CentreVille Hotel & Experiences, a na njoj se našlo 17 radova: ulja na platnu, grafike, fotografije i kombinovane tehnike, crnogorskih umjetnica.

“Umjetnice, koje stvaraju u Crnoj Gori, još uvijek nailaze na barijere kada je pol u stvaralaštvu u pitanju iako bi pred time umjetnički kriterijumi trebali biti slijepi. Tome u prilog ide činjenica veoma male zastupljenosti umjetnica u zbirkama muzeja. Mada, ako bolje istražimo, vidjećemo da je skoro identična situacija u svjetskim metropolama. Sve to potvrđuje činjenicu da treba, pored obilježavanja 8. marta, isti i dalje živjeti”, ističu organizatori.

Na izložbi su postavljeni radovi crnogorskih umjetnica različitih generacija i poetika stvaranja: Nade Kažić, Tijane Dujović Liščević, Milene Mijović Durutović, Sonje Đuranović, Ljiljane Kolundžić, Anke Gardašević, Milene Živković, Ivane Stanić, Sanje Raonić, Dijane Lazović, Maje Šofranac, Gordane Trebješanin, Tijane Dedeić, Maše Jovović, Nine Vukčević, Tijane Vujović i Ozane Brković.

Kako se dodaje, njihova poetika stvaranja, njihove inspiracije, traženja, preispitivanja, ne vrte se oko pola, već borbe između uočavanja spoljašnjih uticaja svijeta i unutrašnjih previranja koju nose svi umjetnici – muškarci i žene.

“To su umjetnice koje predstavljaju svoju generaciju, svoje viđenje svijeta u kojem žive. Prepoznatljive su po originalnom izrazu koji nameću svojim iskrenim stvaralaštvom. Nečije evolucije pratimo decenijama, nečije ćemo tek vidjeti. Umjetnička snaga žena se budi – tome u prilog ide sve veći broj ženskih autora, koje svojim radom čvrsto grade neki novi put za buduće – otvorenije i ravnopravnije generacije“, kazala je Mirjana Delić, PR & Marketing menadžerka Centreville Hotels & Experiences.

Galerija CentreVille Hotel & Experiences već neko vrijeme ustupa svoj prostor i podržava mlade umjetnike u njihovom promovisanju. Ovim projektom napravljen je iskorak, sa željom da se društvena odgovornost promocije umjetnosti, proširi na društvenu svijest o značaju ženskog umjetničkog stvaralaštva u Crnoj Gori.

Izložba će biti otvorena do 30. marta.

Izbor i priprema: Č. Đurđić

Na današnji dan 1874. rođen je ruski filozof Nikolaj Aleksandrovič Berđajev, profesor na Moskovskom  univerzitetu 1920. Misilac hrišćanske inspiracije, jedan od najvećih filozofa 20. vijeka, napustio je sovjetsku Rusiju 1922. i postao najpopularniji ruski filozof na Zapadu. Umro je 23. marta 1948. u Francuskoj, a među njegovim najpoznatijim djelima su «Hrišćanstvo i klasna borba», «Smisao istorije», «Filozofija slobode» , «Čovjek i mašina», «O ropstvu i slobodi čovjeka».

1899 – Odred od 80 crnogorskih vojnika, oficira i podoficira, koji je pod komandom Mašana Božovića, na poziv velikih sila, bio u sastavu međunarodnih snaga na Kritu, završio je uspješno svoju misiju i vratio se u domovinu.

1900 – Umro je njemački inžinjer Gotlib Vilhelm Dajmler, koji je 1883. konstruisao prvi automobilski benzinski motor. Osnovao je 1890. kompaniju «Dajmler Motoren-Gezelšaft», koja se 26 godina poslije njegove smrti ujedinila s fabrikom Karla Benca u kompaniju «Dajmler Benc»,  proizvođača prestižnih automobila «mercedes».

1941 –  Krunski Savjet Kraljevine Jugoslavije donio je u Drugom svjetskom ratu odluku da Jugoslavija pristupi Trojnom paktu, pod uslovom da joj Njemačka i Italija garantuju nepovredivost teritorije.

1944 – Poletjevši iz vazduhoplovnih baza u Velikoj Britaniji, 658 američkih bombardera započeli su u Drugom svjetskom ratu danonoćno bombardovanje Berlina.

1945 – U Njujorku je umrla srpska slikarka Milena Pavlović-Barili, jedan od najznačajnijih predstavnika  nadrealizma u srpskom slikarstvu. Od 1939. živjela je u Sjedinjenin Američkim Državama, gdje je radila kao ilustrator modnog časopisa «Vog» i scenograf i kostimograf u njujorškim pozorištima. Rođena je u Požarevcu 1909.

1973 – Umrla je američka književnica Perl Bak, koja se proslavila romanima «Dobra zemlja», «Istok , Zapad» i «Zmajevo sjeme» u kojima je opisala život u Kini. Dobitnica je Nobelove nagrade za književnost 1938.

2003 – U Parizu je umro Nikola Popović, jedan od najpoznatijih crnogorskih filmskih radnika, reditelj dokumentarnog filma «Preci i potomci». Nikola Popović je rođen 17. jula 1933. u Podgorici. Završio je Pravni fakultet u Zagrebu. Pored filma «Preci i potomci», autor je i ostvarenja „Pet vjekova Cetinja“, a producent i direktor preko 50 filmova nekadašnje jugoslovenske kinematografije. U pripremi je ostala Popovićeva ideja za snimanje igranog filma o životu crnogorske princeze i posljednje italijanske kraljice Jelene Petrović-Savoja.

2007 – U Parizu je, u 77. godini, umro poznati francuski sociolog i filozof Žan Bodrijar. Objavio je pedesetak djela, od kojih kod nas poznata: „Simbolička razmjena i smrt“, „Simulakrum i simulacija“, “O zavođenju“, „Iluzija kraja ili štrajk događaja“,“Savršen zločin“.

2009 – Vojvoda od Jorka Endrju Albert Kristijan Edvard otvorio je u Podgorici novu zgradu ambasade Ujedinjenog Kraljevstva u Crnoj Gori. Princ Endrju, inače predstavnik Velike Britanije za međunarodnu trgovinu i investicije, tokom posjete našoj državi posjetio je i „Adriatic Marinas“ u Tivtu, čiji je većinski vlasnik Piter Mank.

2010 – Odbor za zdravstvo, rad i socijalno staranje Skupštine Crne Gore jednoglasno je usvojio amandman četiri poslanika opozicionih partija o izmjenama i dopunama Zakona o penzionisanju i invalidskom osiguranju kojim su predviđeni privilegovani uslovi za penzionisanje radnika koji rade u rudnicima.

Na današnji dan dogodilo se i sljedeće:

1979 –  U produkciji “Zeta filma” iz Budve, po scenariju Boška Pušonjića, u režiji Veselina-Bata Ljumovića, završen je dokumentarni film “Čudesna galerija”, serijal o pejzažima Crne Gore, koje su u svojim djelima ovjekovječili poznati crnogorski slikari Lubarda, Milunović, Stanić i Vujošević.

1980 – Francuska književnica belgijskog porijekla Margerit Jursenar postala je prva žena član Francuske akademije.

1992 – «Mikelanđelo», jedan od najopasnijih kompjuterskih virusa, napao je hiljade kompjutera širom svijeta.

2008 – U blizini hotela „Podgorica“ (u Podgorici) postavljen je kamen temeljac prve eko-zgrade u Crnoj Gori s razvijenim sistemom grijanja i hlađenja podzemnom vodom.

2014 – Krimski parlament glasao je o pripajanju tog poluostrva Rusiji, a vlada je odlučila da se za deset dana( 16. marta) o tome održi referendum. Takva odluka naišla je na kritike Evropske unije i Ukrajine, dok je  američki predsjednik Barak Obama rekao da će se glasanjem na referendumu prekršiti ustav Ukrajine i međunarodno pravo. Evropski Savjet je odlučio da prekine pregovore o viznoj liberalizaciji i investicijama s Rusijom i saopštio da će zamrznuti ruska novčana sredstva i povući sa samita G8, ukoliko Rusija ne promijeni kurs. Interesi članica EU povodom sankcija Rusiji bili su podijeljeni: jedan je broj želio da budu oštrije, dok je drugi, interesno vezan za Rusiju, bio rezervisan.

“POLAZNICI”

Autorka Jovanka Vukanović predstaviće svoju knjigu poezije za odrasle “Polaznici” u petak, 6. marta, u Multimedijalnoj sali KIC-a „Budo Tomović“, od 19 sati.

Kako je najavljeno, uz autorku o knjizi će govoriti pjesnikinje Sonja Živaljević i Tanja Rađenović.　　

Jovanka Vukanović je rođena 1948. godine u Plavnu kod Knina. Diplomirala je na Filozofskom fakultetu u Zadru – Odsjek za francuski jezik i jugoslovenske književnosti.

Do sada je objavila četiri zbirke pjesama: “Prostorne vertikale”, “Ko te za kuću pita”, “Pogrešno tretirani slučajevi” i “Otići”, dvije knjige eseja i prikaza “Vrijeme stiha” i “Naslovi” i antologiju “Pjesnikinje Crne Gore 1970 – 2015”. Živi u Podgorici.

“Poetska zbirka „Prolaznici“, pjesnikinje Jovanke Vukanović, donosi svedene, fonetski i ritmički naglašeno koherentne pjesme posvećene mahom poeziji, a duboko prožete različitim varijacijama motiva prolaznosti. U osam nejednakih ciklusa, slobodnog i kratkog stiha, pjesme kao da „kaplju“ u svijest čitaoca, snažno oslonjene na udio margina tišine u izoštravanju smisla i emocionalnog tona pjesnikinjinih poetskih epifanija. Oslonjena na dugo iskustvo čitanja i pisanja, Jovanka Vukanović je iznjedrila vrijednu zbirku, u kojoj čitaoce suočava sa neobičnim „poetskim prizorima“ čiju koherentnost lako uspostavlja upravo zahvaljujući izbrušenim i svedenim stihovima sa velikim značenjskim potencijalom“, zapisala je profesiorica književnosti Božena Jelušić.

FESTIVAL RUTA

Treće večeri na festivalu RUTA Podgorica izvedena je predstava Kamernog teatra 55 iz Sarajeva “Sjećaš li se Doli Bel”, u režiji jednog od najznačajnijih reditelja današnjice u regionu, Kokana Mladenovića, rađena po čuvenom istoimenom romanu Abdulaha Sidrana.

Na razgovorima na okruglom stolu, osim glumaca, prisustvovao je i Vedran Fajković, dramaturg, koji je objasnio da je proces nastanka dramskog teksta po ponuđenom štivu bio kompleksan, te da su do posljednjeg momenta radili na adaptaciji.

“O tome najbolje svjedoči podatak da je Kokan dan uoči premijere glumcima dao odšampan tekst i rekao im da se vjerovatno radi o pretposljenjoj štampanoj verziji”, u šali je naveo Fajković.

Glumci, predvođeni Emirom Hadžihafizbegovićem koji je ujedno i direktor ove pozorišne kuće, na samom početku istakli su činjenicu da je glumački proces bio jedan od onih za koje poželite da se nikad ne završi.

Hadžihaffizbegović je na pitanje razloga za postavljanje baš ovog teksta odgovorio da je to bila njegova i Mladenovićeva zajednička ideja.

“Godinama smo čekali da Kokan dođe u Kamerni teatar da režira. Pominjali smo mnoge tekstove i teme, i jednog dana, više ni ne znam ko je od nas dvoijice „kliknuo“, dogovorili smo se da pitamo Sidrana da nam da taj roman. Nijesmo radili u odnosu na poznati film, imate scena u predstavi kojih uopšte nema na filmu. Zabluda je da svi znaju film, eto u samom Sarajevu gdje je i nastao, tvrdim da 70 posto ljudi nije pogledalo to filmsko ostvarenje”. rekao je Hadžihaffizbegović.

Glumci Tatjana Šojić, Gordana Boban, Davor Golubović, Elma Juković i Sim Kurt govorili su o svojim likovima, dinamici rada na različitim karakterima koje tumače, ali i tematskoj ravni predstave – ispraznosti ideološkog diskursa gdje običan čovjhek više ne zna u šta da vjeruje. Saglasni da se o porodici Zolj, centru zbivanja ovog komada, više ne može govoriti mimo prizme dešavanja ratnih devedesetih, ipak ističu da čovjek – mora da ide dalje, uprkos rečenici koju ponavlja glava ove kuće: Hoće li sunce ikad zasjati u ovome gradu.

ZLATNA PAHULJA

Prva nagrada za kompoziciju na 27. Međunarodnom festivalu dječije pjesme Zlatna pahulja Rožaje 2020. pripala je Mirsadu Serhatliću, dok je najbolja interpretatorka po ocjeni žirija djevojčica Ema Gušmirović.

Na Festivalu koji je održan 28. i 29. februara,  učestvovala su djeca iz Rožaja, Podgorice, Ulcinja, Cetinja, Bijelog Polja, Berana, Tivta, a na internacionalnom dijelu Festivala došli su gosti iz Srbije, Bosne i Hercegovine, Albanije, Kosova, Makedonije i Bugarske, dok su učešće u zadnjem trenutku otkazali gosti iz Rumunije i Turske.

“Scenske nastupe pored Plesne grupe “Pahulje” iz Rožaja, uljepšale su i grupe “Aria Latina Crew” iz Švajcarske i “Porta di danca” iz Ulcinja. U festivalskom dijelu učesnika iz Crne Gore učestvovale su Etno grupa Teferidž, Hor Ilham i Pjevačka grupa “Odive” iz Berana”, navodi se u saopštenju.

Program su vodili Dejan Đonović i Muzafera Kujević.

Scenografiju ovogodišnjeg Festivala osmislio je Stanislav Nikičević, a scenario je radio Dejan Đonović.

Pokrovitelji Festivala su Ministarstvo kulture Crne Gore i Opština Rožaje.

“Medijski pokrovitelj je Televizija Crne Gore. Prijatelj Festivala  PAM Crne Gore, a organizator: Centar za kulturu Rožaje”, navodi se u saopštenju organizatora.

Prvu nagradu za kompoziciju osvojio je Mirsad Serhatlić, drugu Dragana Vojnić, dok je treća nagrada pripala Slavenu Knezoviću.

Najbolja interpretatorka, po mišljenju žirija bila je Ema Gušmirović, druga nagrada pripala je Anji Jestrović, dok je trećeproglašena Mia Petričević.

Posebna nagrada Stručnog žirija pripala je Nini Nakić, nagrada za najbolji aranžman Ladu Lešu, a nagrada “Dragan Radulović” za najbolji tekst pripala je Nikoli Radunoviću.

Najbolji učesnik iz inostranstva po mišljenju žirija bila je Ivayla Matsina iz Bugarske, druga nagrada je pripala Violeti Beshiri iz Albanije, dok je treća nagrada za interpretaciju pripala Jani Crnomarković  iz  Srbije.

Nagrada Dječijeg žirija pripala je Riani Asllani  sa Kosova, a posebna nagrada Stručnog žirija za scenski nastup pripala je Emini i Emiru Geci iz  Bosne i Hercegovine.

BIJELO POLJE

Predstavljanje knjige “Jesen pjesnika”, autora Božidara Proročića, pjesnika sa Cetinja, biće održana u kući Rista Ratkovića sjutra, 6. marta u 18 sati, u organizaciji JU Ratkovićeve večeri poezije i Centra za kulturu “Vojislav Bulatović Strunjo“.

“Proročićeva zbirka pjesama svijetli u limesima ustaljenog poetskog standarda aktuelne poezije Montenegrina. Struktuirana na tematsko-motivskim izvorima ljubavnog, rodoljubivog i refleksnog ona iskri poetskom iskrenošću, čistoćom izraza i stiha, zanosnim plamovima duha, jezičkom tečnošću, stilskom jednostavnošću kao relevantnim kontinuitetom istine“, zapisao je Borislav Cimeša u pogovoru ove knjige.

Izbor i priprema: Č. Đurđić

Na današnji dan 1696. rođen je italijanski slikar Đovani Batista Tijepolo, jedan od posljednjih velikana vencijanskog slikarstva. Njegovi glavni radovi, freske velikih dimenzija, rađene u maniru kasnog rokokoa, nalaze se u nadbiskupskoj palati u Udinama, u palati Labija u Veneciji, u biskupskoj rezidenciji u Vircburgu i u kraljevskoj palati u Madridu.

1826 – Vladika Petar I uputio je poslanicu Bjelopavlićima u kojoj sve njih, a posebno glavare, moli da u slozi žive, upozoravajući ih da su nesloga i međusobne svađe i velika carstva razorile. «Kad bi vi slobodu poznavali,  poručio im je Vladika, kao što je ja poznajem, svaki bi bio radije umrijet, nego bez slobode živjet. Jer, dosta je svaki živio koji pod tuđi jaram nije umro».

1827 – Umro je italijanski fizičar Alesandro Volta, koji je pronašao elektrofor, galvanski element, bateriju galvanskih elemenata /Voltin stub/. Po njemu su mnogi pojmovi u fizici dobili ime: volt, volt amper, voltin luk.

1919 – Vrhovnom savjetu velikih sila na Mirovnoj konferenciji u Parizu, na kojoj Crna Gora nije imala svog predstavnika, iako se borila na njihovoj strani, predstavljen je memorandum Kraljevine Crne Gore u kome su navedene sve bitne diplomatske i druge intrige srpske vlade prema  saveznici Crnoj Gori.

1933 – Nacionalistička radnička partija Adolfa Hitlera osvojila je većinu u njemačkom Rajhstagu – parlamentu.

1953 – Umro je sovjetski diktator Josif Visarionovič Džugašvili /Staljin/. Kao generalni sekretar Komunističke partije od 1922. do smrti, bio je neprikosnoveni vladar Sovjetskog Saveza i lider komunističkog svijeta. U partijskim «čistkama»  od 1934. eliminisao je svoje političke protivnike, a hegemonističkom politikom doprinio zaoštravanju međunarodnih odnosa u vrijeme hladnog rata i okrnjio ugled Sovjetskog Saveza stečen značajnom ulogom u slamanju fašizma u Drugom svjetskom ratu. Rezolucijom Informbiroa pokušao je 1948. da Federativnu Narodnu Republiku Jugoslaviju stavi pod sovjetsku zonu uticaja.

1953 – Umro je ruski kompozitor i pijanista Sergej Sergejevič Prokofjev,  jedan od najoriginalnijih muzičkih stvaralaca 20.vijeka, koji je u svom djelu uspješno asimilirao rusko muzičko nasljeđe i vlastiti moderni muzički izraz. U njegovom opusu od 138 djela izdvaja se «Peta simfonija» i balet «Romeo i Julija».

1964 – Umro je prvi filmski snimatelj na Balkanu Milton Manaki, koji je 1905. počeo filmskom kamerom da bilježi događaje. Poseban dokumentarni značaj ima Manakijeva reportaža o boravku posljednjeg turskog sultana Abdula Hamida II 1911. u Bitolju, snimci grčkog i rumunskog kralja, bugarskog cara, događaji iz vremena Mladoturske revolucije, balkanskih ratova, Prvog i Drugog svjetskog rata.

2007 – U Zagrebu je, u 92. godini, umro znameniti hrvatski fizičar, filozof, pisac i humanista, akademik Ivan Supek. Bio je jedan od osnivača instituta „Ruđer Bošković“, kao i međunarodnih organizacija „Pagvaš“ i „ Svijet bez bombe“, koje su okupile ugledne naučnike iz cijelog svijeta u borbi protiv nuklearnog oružja. Supek je bio predsjednik Hrvatske akademije znanosti i umjetnosti od 1991. do 1997. Objavio je 20 romana i 18 drama s istorijskim, filozofskim, političkim i naučno-fantastičnim temama.

2008 – Povodom izjave, koju je za podgorički dnevni list „Vijesti“, dan ranije, dao član Predsjedništva BIH Haris Silajdžić da građani te države očekuju izvinjene od crnogorskih zvaničnika za događaje iz prošlosti, predsjednik Crne Gore Filip Vujanović kazao je u intervjuu ulcinjskoj TV Teuta da je svoj stav o tome – žaljenje zbog tragedije, kako je rekao, i rata koji je odnio mnogo ljudskih života i izazvao ogromna razaranja i ostavio užasne posljedice, saopštio u novembru 2004. prilikom posjete Sarajevu. Vujanović je podsjetio da je tada osudio zločine i zločince i izrazio potrebu da se oni kazne, kako bi se skinula kolektivna odgovornost naroda i država. Moj stav, rekao je Vujanović, naišao je na puno razumijevanje Bošnjaka u BIH i Bošnjaka u Crnoj Gori.

2008 – Ministri saobraćaja Crne Gore i Bosne i Hercegovine, Andrija Lompar i Božo Ljubić potpisali su u Sarajevu Memorandum o zajedničkoj izradi projektno-tehničke dokumentacije za povezivanje dvije zemlje željezničkom prugom Nikšić-Čapljina.

2008 – Udruženje bibliotekara Crne Gore primljeno je u Međunarodnu federaciju bibliotečkih asocijacija i institucija (IFLA) kao punopravni član.

2009 – Vlada Crne Gore usvojila je predlog zakona o krivičnom postupku, čija je osnovna novina u odnosu na dotadašnji to što se istraga iz suda premješta u tužilaštvo.

2011 – Poslanik Evropskog parlamenta Jelko Kacin izjavio je za agenciju MINA da Strategija Vlade Srbije o jačanju odnosa matične države sa Srbima u regionu nije bila potrebna, te da je, kako je rekao, možda i kontraproduktivna. Strategijom, koju je 21. januara usvojila Vlada Srbije, traženo je, između ostalog, da Srbi budu označeni kao konstitutivan narod u Crnoj Gori. Iznenađen takvom inicijativom, Kacin je rekao: „Koliko je meni poznato, srpska zajednica u Crnoj Gori nije ugrožavana i nije ugrožena. Ona je, kazao je Kacin, iskoristila svoje ustavno pravo da formira manjinski savjet i na taj se način implicitno stavila u status manjine. Kacin je dodao da koncept konstitutivnog naroda ne postoji u Ustavu Crne Gore, jer je Crna Gora definisana kao građanska država.

2013 – U 59. godini umro je predsjednik Venecuele Ugo Čaves, žestoki protivnik politike SAD i prijatelj kubanskog vođe Fidela Kastra. Nakon dolaska na vlast 1998. pokrenuo je socijalne programe i izgradnju zdravstvenih centara za siromašne, uključujući i iskorjenjivanje nepismenosti. Njegov samovoljni stil nacionalizacije zemlje, banaka i najjačih kompanija, i često surov odnos prema protivnicima, kritičari su smatrali diktatorskim potezima, dok je u očima pristalica važio za hrabrog i harizmatičnog vođu. S ljevičarskim liderima Ekvadora, Nikaragve, Bolivije i Kube formirao je snažan savez ALBA.

2014 – Crnogorski premijer Milo Đukanović i ministar ekonomije i industrije Azerbejdžana Šahin Mustafajev označili su početak izgradnje projekta „Portonovi“ u Kumboru. Đukanović je kazao da je projekat  rezultat veoma kvalitetnog državnog odnosa između Crne Gore i Azerbejdžana, te da će investitori kroz njegovu realizaciju promovisati nove standarde u različitim oblastima, dok je ministar Mustafajev izrazio zadovoljstvo uslovima za realizaciju projekta.

2014 – Predsjednik Sjedinjenih Američkih Država Barak Obama objavio je prve sankcije protiv Rusije, naredivši zabranu viza i zamrzavanje imovine osobama koje se smatraju odgovornim za prijetnju suverenitetu Ukrajine. Japan je prihvatio stav Zapada povodom krize u Ukrajini, dok je Kina ocijenila da ekonomske sankcije Rusiji nijesu najbolji način za rješavanje krize. Evropska unija je usvojila plan u tri faze, pokušavajući pregovorima da dođe do rješenja uz, uglavnom, simbolične mjere. 

Na današnji dan dogodilo se i sljedeće:

2006 – U pritvoru Haškog tribunala u Ševeningenu izvršio je samoubistvo bivši lider Srba u Hrvatskoj Milan Babić.

2007 – Na skupštini akcionara Nikšićke banke odlučeno je da se ta banka preimenuje u Prvu banku Crne Gore.

2010 – U Beogradu je, u 96. godini, umrla bivša supruga Josipa Broza Tita Herta Has. Tita je upoznala 1937. godine tokom jednog od njegovih boravaka u Parizu koji je bio centar španskih dobrovoljaca, kada je kao kurirka iz Zagreba donijela falsifikovane pasoše za španske borce. U tom braku, koji je trajao do početka Drugog svjetskog rata, rođen je Aleksandar Miša Broz.

 2014 – Ministar vanjskih poslova i evropskih integracija Crne Gore Igor Lukšić sastao se s ambasadorkom Ukrajine u Podgorici Oksanom Sljusarenko i prenio joj zvaničan stav  crnogorske Vlade, saglasan zaključcima Savjeta Evropske unije.

2014 – Japanka Misao Okava iz Osake, najstarija osoba na svijetu, proslavila je 116. rođendan. Okava je proglašena najstarijom osobom na svijetu pošto je u junu 2013. u 117. godini umro Điroemon Kimura, takođe Japanac.

KREATIVNA CRNA GORA

Projekat “LAB” studija, grupe arhitekata iz Podgorice, kojim se recikliranjem otpada došlo do novog proizvoda koji može poslužiti kao osnova za razvoj proizvoda u oblasti industrijskog i srodnog dizajna, podržan je od Ministarstva kulture u okviru programa Kreativna Crna Gora.

“Tim koji čine Nemanja Milićević, Ema Alihodžić-Jašarović i Sanja Paunović-Žarić konceptom reciklaže plastičnog otpada, prije svega plastičnih kesa, tehnološko-hemijskim postupkom došao je do sirovine koja im služi kao osnova za razvoj proizvoda u oblasti industrijskog i srodnog dizajna. Njihov ‘LAB’ fokusiran je prije svega na gradski ulični inventar, ali i proizvode za široku upotrebu u enterijerima. Podrška Ministarstva kulture ovom projektu usmjerena je ka materijalizaciji njihove ideje, odnosno ka direktnom uspostavljanju proizvodnog pogona za reciklažu, obradu i proizvodnju navedene sirovine”, ističe se u saopštenju Ministarstva kulture.

Milićević je istakao, da su oni iz ‘O5’- ekipe arhitekata iz Podgorice, prepoznali globalni problem reciklaže otpada, ali i način na koji ga preraditi, redizajnirati i koristiti tako da postane upotrebni dizajn.

Uzimajući u obzir odgovornost prema okolini, a posebno imajući u vidu da je Crna Gora ekološka država, kako napominje, odlučni su da postanu karika tog lanca.

Osim što koriste otpad, prema riječima Eme Alihodžić-Jašarović, oni teže i da identitet mjesta ugrade u proizvode “LAB” studija.

Na taj način, kako pojašnjava, mogu da kreiraju novi lokalni brend koji će biti prepoznat i u širim okvirima.

“Od otpada koji smo prikupili sa određnog lokaliteta, kroz preradu i redizajniranje dobijamo novi dizajn koji vraćamo upravo tom mjestu. To je naš cilj i misija”, pojašnjava Alihodžić-Jašarović.

Navodi i pravi primjer za njihov rad.

“Ugalj, recimo, u Pljevljima ‘hrani’ veliki broj porodica, ali je istovremeno i najveći lokalni problem. Taj derivat, odnosno ugalj, može da postane materijal koji ćemo ugraditi u naš mobilijar i koji može postati zaštitni brend proizvod urbanog mobilijara, tj. javnih prostora ovog grada”, pojašnjava Alihodžić-Jašarović.

Naglašava i da kroz “LAB”, zapravo, pokušavaju da nešto što je globalna priča približe lokalnom tržištu.

“Želimo da napravimo prepoznatljiv lokalni proizvod, koji kasnije možemo da izvozimo i vani. Ali, cilj nam je da, prije svega, obuhvatimo naše, lokalno tržište, dok ne iscrpimo sav otpad. Onda ćemo ići dalje”, poručuje Alihodžić-Jašarović.

Kako naglašava Sanja Paunović-Žarić izvor sirovina za rad crpe iz lokalnog konteksta, pa je to i razlog što su se u prvoj fazi razvoja “LAB”-a prevashodno fokusirali na lokalno tržište.

“Rad na našem proizvodu, apsolutno, ne vidimo kao finalan i konačan u ovoj fazi. Takođe, ni za resurs ne vidimo samo otpad. Trudimo se da naš proizvod na neki način nadogradimo i da mu utisnemo identitet. Jedino tako naš proizvod u narednoj fazi možemo da izvozimo kao lokalni brend”, zaključila je Paunović-Žarić.

U kampanji “Živimo kulturu”, koju Ministarstvo kulture realizuje drugu godinu za redom, podršku je dobilo još trinaest projekata iz oblasti kreativnih industrija.

FESTIVAL RUTA

Predstava Dramskog teatra Skoplje “Stranci” po tekstu Paola Đenovezija, a u režiji Nele Vitoševik, biće izvedena u KIC “Budo Tomović”, sjutra 5. marta sa početkom u 20 sati. Predstava je dio Festivala Regionalne unije teatara – RUTA.

Dramaturškinja je Viktorija Rangelova – Petrovska, scenograf Kostantin Trpenoski, kostimografkinja Roza Trajceska – Ristovska, a kompozitor Ognen Anastasovski

U predstavi igraju Igor Agelov, Irena Ristikj, Biljana Dragikjevikj Projkovska, Zoran Ljutkov, Sanja Arsovska, Filip Trajkovikj, Predrag Pavlovski.

Asistent reditelja je Aleksandar Ivanovski, asistent scenografa Dimitar Petrovski, asistent kostimografa Rade Vasiliev.

Stranci je “dramokomedija” u kojoj sedmoro prijatelja igraju igru u kojoj razmjenjuju sve telefonske poruke, razgovore, fotografije, komunikacije na društvenim mrežama i tako otkrivaju svoje lične tajne stvarajući konfliktne situacije. Sve u ime istine. Nakon suočavanja sa istinom slijedi stanje u kome činjenice postaju manje bitne od emocija i ličnih ubjeđenja. Uloga tehnologije u određivanju istine kao dominantnog faktora današnjice takođe je naglašena pojavom i otkrivanjem pouzdanih dokumenata širom svijeta. Da li je svijet postao bolje mjesto za život poslije VikiLeaksa? I još jednom, čini li nas suočavanje sa istinom boljim ljudima”, ističe se u kratkom opisu predstave.

VUKOVIĆ PRIMIO DELEGACIJU RUTA-E

Gradonačelnik Podgorice Ivan Vuković primio je predstavnike članica novoosnovane Regionalne unije teatara (RUTA), koja povezuje teatre iz Skoplja, Sarajeva, Podgorice, Ljubljane, Zagreba i Beograda, a povodom festivala RUTA, koji se trenutno realizuje u Podgorici, a planirano je da bude organizovan u svim glavnim gradovima država nekadašnje savezne republike.

Vuković je sreo Sofiju Kunovsku (Dramski teatar, Skoplje), Dušana Kovačevića (Gradsko pozorište, Podgorica), Duška Ljuštinu (Teatar Ulysses, Zagreb), Juga Radivojevića (Beogradsko dramsko pozorište, Beograd), kao i poznatog glumca Rada Šerbedžiju.

Vuković je izrazio zadovoljstvo što je naše Gradsko pozorište dio ovog važnog regionalnog projekta.

“Smatram da je to razlog više za čvršće povezivanje i još snažniju regionalnu kulturnu saradnju”, istakao je on, iskazavši spremnost da Podgorica da svoj doprinos da ovaj važan festival postane tradicionalan, kroz inicijativu ka drugim kolegamama za potpisivanje memorandum o saradnji, odnosno dugoročnom finansiranju programskih aktivnosti RUTA-e.

Predstavnici RUTA-e su iskazali zadovoljstvo zbog nastojanja gradske uprave da podrži ovaj projekat.

Gradonačelnik je goste upoznao sa činjenicom da je Glavni grad ušao u završne radove na izgradnji novog objekta namijenjenog Gradskom pozorištu, što je ocijenjeno kao pozitivan primjer u region, budući da se u susjednim državama unapređenje infrastrukture uglavnom odnosi na adaptacije i rekonstrukcije objekata.

U kontekstu izgradnje novog objekta za potrebe Gradskog pozorišta, Rade Šerbedžija, kao glumac sa bogatim iskustvom, savjetovao je da treba voditi računa prilikom projektovanja scene, te da je neophodno da zadovoljava sve standarde za izvođenje kako savremenih, tako i klasičnih predstava.

Sagovornici su ukazali na činjenicu da veoma mali procenat ljudi odlazi u pozorište, u Beogradu koji ima dva i po miliona stanovnika i deset renomiranih pozorišta manje od pet odsto, dok je u Zagrebu starosni prosjek posjetilaca pozorišta 57 godina, što znači da se mora raditi na vraćanju ljudi u pozorište, a posebno mladih. U tom smislu, ocijenjeno je da Podgorica već vrijedno radi kroz različite mogućnosti koje nudi građanima – kupovina karata putem aplikacije, kroz repertoar koji je na zavidnom nivou, itd. Istovremeno, akcenat je i na afirmisanju dječje scene, što doprinosi animiranju djece da već u toj dobi njeguju potrebu za posjetom pozorišta.

Kako se ističe u Glavnom gradu, zaključak sagovornika je da ovo ne treba da bude samo manifestacija, već svojevrsna potvrda zajedništva, prijateljstva i međusobnog razumijevanja gradova bivše Jugoslavije.

Podsjemo, očekivanje je da će RUTA pokrenuti i brojne koprodukcije, a samim tim i razmjenu stvaralaca. Ovaj festival jedinstven je po svom modelu, koji podrazumijeva da će se periodično tokom jedne kalendarske godine seliti u druge gradove članove Unije.

Svako pozorište nastupa sa predstavom po sopstvenom izboru. Ciljevi festival su, prije svega, saradnja između teatara, zdravo nadmetanje i prisustvo svih teatara tokom godine pred publikom u čitavom regionu. Na ovaj način se kroz festival ostvarjue bolja komunikaciju sa ljudima iz drugih pozorišta, kao i rad na velikim koprodukcijama. Festival je revialnog karaktera.